Եվրոպայի աշխարհաքաղաքական ծանրության առանցքը տեղաշարժվում է դեպի Հայաստան, Ադրբեջան, Վրաստան և Թուրքիա․ ԵԽ գլխավոր քարտուղար Ալեն Բերսե
Քաղաքականություն
03.09.2026 | 15:42
Եվրոպայի աշխարհաքաղաքական ծանրության կենտրոնը տեղաշարժվում է դեպի արևելք, սակայն այստեղ կա մեկ նրբություն․ «Եվրոպայի աշխարհաքաղաքական ծանրության կենտրոնը շարժվում է դեպի արևելք՝ հյուսիսային լայնության 39-րդ զուգահեռականի երկայնքով»։ Այս մասին Մոնակոյում ԵԽ նախարարների կոմիտեի նիստի ժամանակ հայտարարել է Եվրոպայի խորհրդի գլխավոր քարտուղար Ալեն Բերսեն: Նա հայտարարել է, որ այդ առանցքն անցնում է չորս անդամ պետությունների տարածքով․ Հայաստանը, Ադրբեջանը, Վրաստանը և Թուրքիան գտնվում են Ուկրաինայի պատերազմի, Մերձավոր Արևելքի պատերազմի և Կենտրոնական Ասիայի քաղաքական ու տնտեսական փոփոխությունների խաչմերուկում, որոնց մասշտաբները, նրա խոսքով, Եվրոպան դեռևս չի յուրացրել։
Նա նշել է, որ Վաշինգտոնի հռչակագրից մեկ տարի անց Հայաստանն ու Ադրբեջանն ունեն իրական հնարավորություն՝ ձեռք բերված առաջընթացը վերածելու կայուն խաղաղության, իսկ Հայաստանն ու Թուրքիան քայլեր են ձեռնարկել հարաբերությունների կարգավորման ուղղությամբ։
Անդրադառնալով Թուրքիային՝ բնակչության թվով ամենամեծ անդամ պետությանը և ՆԱՏՕ-ի՝ երկրորդ խոշորագույն ռազմական ուժն ունեցող երկրին, նա ընդգծել է․ «Այս մայրցամաքում անվտանգության, ինչպես նաև ժողովրդավարական անվտանգության վերաբերյալ որևէ լուրջ քննարկում չի կարող տեղի ունենալ առանց նրա»։
Կառավարությունների միջև խաղաղությունը բավարար չէ։ Այն պահանջում է վստահություն հասարակությունների միջև, հարգանք իրավունքների նկատմամբ և հաշտեցումը պահպանելու ունակ ինստիտուտներ, ինչը ապահովում է ընդհանուր իրավական տարածքը։ Բերսեի նախազգուշացմամբ՝ դրա ուժը «կախված է բոլոր անդամ պետությունների կողմից դրա նորմերին առանց բացառությունների համապատասխանելուց, ինչպես նաև վստահությունից, թափանցիկությունից և երկակի չափանիշների բացակայությունից»։
Թարգմանությունը՝ Էմմա Չոբանյանի

