Տնտեսություն
29.12.2021 | 18:32Շուտով հնարավոր չի լինի առձեռն գումարով խոշոր գնումներ անել։ Ազգային ժողովում առաջին ընթերցմամբ ընդունված օրենքի նախագծով՝ 300 հազար դրամը գերազանցող գործարքները պետք է իրականացվեն բացառապես բանկային փոխանցումների միջոցով։
Այդպիսով՝ կահույք, կենցաղային խոշոր տեխնիկա կամ այլ գույք գնելիս վճարումը պետք է անել բանկային քարտով կամ փոխանցումով։ Բանկային քարտով են փոխանցվելու աշխատավարձերը, թոշակներն ու նպաստները, եթե դրանք գերազանցում են 300 հազար դրամը։ Նպատակը թափանցիկությունն է։
«Շատ կարևոր է այս օրենսդրական նախաձեռնության հակակոռուպցիոն իմաստը, որովհետև անկանխիկ գործարք նշանակում է՝ հետագծելի գործարք։ Եվ մենք այս առումով հակակոռուպցիոն քաղաքականության մեջ մեր հետևողականությունն ենք դրսևորում և այս ճանապարհով շարունակելու ենք գնալ։ Այս պարագայում հարկերից խուսափելը, հարկերը շրջանցելն ավելի դժվար է դառնում»,- բացատրում էր վարչապետ Նիկոլ Փաշինյանը։
Ազգային ժողովն օրինագիծն առաջին ընթերցմամբ ընդունեց միայն ՔՊ խմբակցության պատգամավորների կազմով։ Ու թեև նախագծում նշված է, որ այն պետք է գործի հունվարի 1-ից, բայց օրենքն ամբողջությամբ դեռ չի ընդունվել և չի ստորագրվել։
ՔՊ-ական պատգամավոր Գևորգ Պապոյանը բացատրում է, որ լավագույն դեպքում այն կընդունվի հունվարին։
«Հասարակ օրինակ, խոսքը վերաբերում է միանվագ գործարքին, 300 հազար դրամից ավելի միանվագ գործարքները շատ քիչ դեպքեր են․ օրինակ՝ մեքենայի գնում, կահույքի գնում, թանկ տեխնիկայի գնում կամ, օրինակ, բժշկական ծառայության ձեռքբերում։ Դրանք ծառայություններ են, որոնք իրենց տարածքում վճարման հնարավորություն ունեն»,- նշում է Պապոյանը։
Օրենքի հիմնավորման մեջ ներկայացված տվյալներով՝ Հայաստանի 903 գյուղերից միայն 63-ում են բացակայում վճարային տերմինալները։ Վճարային քարտ սպասարկող ՊՈՍ տերմինալների քանակը 2021 թվականի առաջին կիսամյակում, 2020 թվականի առաջին կիսամյակի համեմատ, ավելացել է 34%-ով։
«Նախագծերի փաթեթով նախատեսվել է խանութներում և սպասարկման այլ վայրերում վճարային գործիքներ (վճարային քարտ) ընդունող սարքերի տեղադրման դրույթներ: Առօրյա կյանքում հաճախորդների կողմից դժգոհություններ են արտահայտվում սպասարկման ոլորտում այդպիսի սարքերի բացակայության վերաբերյալ»,- նշվում է փաստաթղթում։
Օրենքի հիմնավորման մեջ նաև նշվում է, որ, այսպես թե այնպես, Հայաստանում քաղաքացիները եկամուտը հիմնականում ստանում են քարտով, ապա կանխիկացնում են՝ առևտուր անելու համար։
2021 թվականի առաջին կիսամյակում յուրաքանչյուր 3 քարտային գործարքից 2-ը եղել է հենց կանխիկացում։ Այս հանգամանքի վրա է ուշադրություն հրավիրում տնտեսագետ Կառլեն Խաչատրյանը։ Նրա խոսքով՝ գաղափարը, ընդհանուր առմամբ, լավն է, բայց սպառողական վարքագծի խնդիր կա։
«Իրականում այս պահին հասարակությունը պատրաստ չէ նման քայլի։ Մարդիկ իրենց աշխատավարձն անկանխիկ եղանակով, քարտով ստանալուց հետո միանգամից բանկոմատից այն կանխիկացնում են, և սա փաստացի խոսում է այն մասին, որ անկանխիկ գործարքների կնքման մշակույթը դեռևս հասարակության լայն խավերի մոտ զարգացած չէ»,- բացատրում է ԵՊՀ կառավարման և գործարարության ամբիոնի վարիչ, տնտեսագետ Կառլեն Խաչատրյանը։
Մանրամասները՝ տեսանյութում։
Գարիկ Հարությունյան
