Քաղաքականություն
13.03.2025 | 20:30523 կողմ, 3 դեմ, և 84 ձեռնպահ ձայներով Եվրոպական խորհրդարանն ընդունեց Բաքվում ապօրինաբար պահվող հայ գերիների վերաբերյալ հրատապ ընթացակարգով քննարկված բանաձևը։
«Գերիների միակ «մեղքը» հայ լինելն է»․ երեկ ահա այսպիսի շեշտադրումներով էին հնչում բանախոսների ելույթները։ Բանաձևը դատապարտում է Ադրբեջանի կողմից հայ պատանդների հանդեպ անմարդկային վերաբերմունքն ու պահանջում նրանց անհապաղ ու անվերապահ ազատ արձակել։
Ընդունված բանաձևով Եվրոպական խորհրդարանի պատգամավորները խոր մտահոգություն են հայտնում խոշտանգումների և դաժան վերաբերմունքի առնչությամբ և կոչ են անում անկախ հետաքննություն անցկացնել այդ խախտումների վերաբերյալ։ Ադրբեջանի իշխանություններին կոչ է արվում կատարել իրենց միջազգային պարտավորությունները, ներառյալ՝ Ժնևի կոնվենցիան և Մարդու իրավունքների եվրոպական կոնվենցիան։
Եվրոպական խորհրդարանի պատգամավորները շեշտադրում են հայ գերիներին ազատ արձակելու, նրանց նկատմամբ դաժան վերաբերմունքի համար պատասխանատու անձանց պատասխանատվության ենթարկելու դիվանագիտական ջանքերի հրատապ անհրաժեշտությունը։ ՄԻԵԴ-ում հայ ռազմագերիների շահերը ներկայացնող իրավապաշտպան Սիրանուշ Սահակյանի գնահատմամբ՝ բանաձևը շատ կարևոր իրավական ուղերձ ունի։
Բանաձևի ընդունումը կարևոր է նաև ադրբեջանական կեղծ օրակարգը փլուզելու և միջազգային հանրությանը ճշմարտությունը ցույց տալու համար, ընդգծում է Ադրբեջանի հարցերով փորձագետ Տաթևիկ Հայրապետյանը։
Արձագանքելով ադրբեջանական իշխանությունների՝ ՄԱԿ-ի կառույցները և Կարմիր Խաչի միջազգային կոմիտեի գրասենյակը փակելու որոշմանը՝ բանաձևը խստորեն դատապարտում է այս քայլը և համարում, որ սա լրջորեն խոչընդոտում է միջազգային մարդասիրական ջանքերին ու մոնիթորինգի մեխանիզմներին։
Այնուամենյանիվ, արդյո՞ք այս բանաձևը զսպող գործիք կհանդիսանա Ադրբեջանի համար և կերաշխավորի գերիների վերադարձը։
Եվ մինչև քննարկվում է, թե ինչ դեր կխաղա Եվրախորհրդարանի նոր բանաձևը, հայտնի դարձավ, որ Խաղաղության պայմանագիրը պատրաստ է ստորագրման։ Պաշտոնական Երևանը տեղեկացրեց՝ Հայաստանն ընդունում է «Հայաստանի Հանրապետության և Ադրբեջանական Հանրապետության միջև խաղաղության և միջպետական հարաբերությունների հաստատման մասին համաձայնագրի» նախագծի չհամաձայնեցված երկու հոդվածների վերաբերյալ Ադրբեջանի առաջարկությունները և պատրաստ է սկսել խորհրդակցություններ Համաձայնագրի ստորագրման ժամկետների և տեղի շուրջ։ Արդյո՞ք այս համաձայնությունը կնպաստի գերիների խնդրի լուծմանը, այս պահին պարզ չէ։
Մանրամասները՝ տեսանյութում։
Ռոզա Վարդանյան
