Այլևս անհնար է ապրել ու աշխատել Ռուսաստանում․ ինչ են պատմում Երևան եկած վտարանդի ռուս լրագրողները․ ՏԵՍԱՆՅՈՒԹ

Ռուսական ТВ2 լրատվական գործակալության գլխավոր խմբագիր Վիկտոր Մուչնիկը կնոջ՝ նույն գործակալության լրագրող Վիկտորյայի հետ ապրում էին Տոմսկում, լրագրությամբ էլ զբաղվում են արդեն 30 տարի։ Պատմում է՝ ռազմական գործողությունների առաջին օրերին իրենց կայքն օնլայն հեռարձակումներ էր իրականացնում։

«Մենք պատերազմն անվանում էինք «պատերազմ», այլ ոչ թե «հատուկ գործողություն»։ Այդ սկզբունքով աշխատեցինք հինգ օր, հետո «Ռոսկոմնադզոր»-ից եկավ առաջին զգուշացումն առ այն, որ մեր կայքն արգելափակվելու է «պատերազմ» բառի կիրառման պատճառով։ Մենք հանեցինք նյութը, որտեղ օգտագործվել էր «պատերազմ» բառը, սակայն երկու օր անց գիշերը մեզ նոր զգուշացում եկավ այն մասին, որ ճիշտ չենք լուսաբանում «հատուկ գործողությունն» Ուկրաինայում, իսկ հետո չհասցրեցինք անգամ որևէ բան ջնջել՝ կայքը պարզապես արգելափակվեց»,- նշում է Վիկտորյա Մուչնիկը։

Թեև բավական դժվար էր լքել հարազատ քաղաքը, ստիպված էին․ ասում են՝ Ռուսաստանում ապրելն ու աշխատելն անհնար էր դարձել իրենց համար։

«Դա մի երկիր է, որը սանձազերծել է պատերազմ, որն արգելում է պատերազմին ասել պատերազմ։ Պատերազմը սանձազերծել են ռուսական իշխանությունները, Պուտինը, և ես ինչ-որ պահի այլևս չկարողացա հանդուրժել այն, որ ծանոթները, նույն փողոցով անցնող մարդիկ պատրաստ են աչք փակել ամեն ինչի վրա և հավանություն տալ դրան»,- շեշտում է Վիկտոր Մուչնիկը։

Մարտի 1-ին Ռուսաստանի Գլխավոր դատախազությունը «Ռոսկոմնադզոր»-ից պահանջել էր արգելափակել «Դոժդ» ինտերնետային հեռուստաընկերության և «Էխո Մոսկվի» ռադիոկայանի կայքերը՝ պնդելով, որ լրատվամիջոցները սխալ տեղեկություններ են հաղորդում Ուկրաինայի տարածքում Ռուսաստանի բանակի գործողությունների մասին։ Դատախազության կարծիքով՝ նրանց հաղորդումները ծայրահեղական բնույթ ունեն։

«Ռոսկոմնադզոր»-ն իսկույն բավարարել էր Դատախազության հայցը՝ արգելափակելով այդ անկախ լրատվամիջոցների հեռարձակման ուղիները։ Առհասարակ, թիրախում հայտնվում են հիմնականում անկախ լրատվամիջոցները և միջազգային խոշոր լրատվականների ռուսական բաժինները, որոնք որակվում էին որպես «օտարերկյա գործակալներ»։

«Ռուսաստանում ընդունվեց օրենք, ըստ որի՝ ոչ պաշտոնական տեղեկություններ հաղորդելու կամ, ընդհանրապես, «հատուկ օպերացիայի» փոխարեն «պատերազմ» բառն օգտագործելու համար լրագրողները կարող են դատապարտվել մինչև 15 տարվա ազատազրկման և, բնականաբար, շատ լրատվամիջոցներ այս պայմաններում աշխատելն անիմաստ էին համարում, փակվում էին կա՛մ հիմնադիրների նախաձեռնությամբ, ինչպես «Էխո Մոսկվիի» դեպքում, կա՛մ ինքնակամ, ինչպես «Դոժդի» դեպքում էր»,- ասում է Երևանի մամուլի ակումբի նախագահ Բորիս Նավասարդյանը։

«Դոժդ» հեռուստաընկերության լրագրող Մարգարիտա Լյուտովան մարտի 2-ի առավոտյան է Մոսկվայից Երևան եկել։ Նա չէր էլ կարող պատկերացնել, որ ստիպված կլինի ընդամենը մեկ գիշերում հավաքել ճամպրուկները, Մոսկվայում թողնել փեսացուին և շտապել Հայաստան։ Ասում է՝ Երևանն իրեն ոչ միայն ապահովություն, այլև երջանկություն է բերել․ հենց այստեղ է ստացել երկար սպասված ամուսնության առաջարկը, թեկուզ և՝ օնլայն տարբերակով։ Մարգարիտան վերջին անգամ եթերում եղել է մարտի 1-ին, հետո արդեն «Դոժդ»-ն արգելափակել են։

Մանրամասները՝ տեսանյութում։

Աննա Բաբաջանյան