Եթե ՌԴ-ն գազն անջատի, ՀՀ-ն պիտի ԵՄ-ից գնի այն գազը, որն իրենք Ադրբեջանից են գնել․ դա փրկօղակ կլինի․ Արեգ Քոչինյան․ ՏԵՍԱՆՅՈՒԹ

«Հայկական խորհուրդ» կազմակերպության հիմնադիր, քաղաքագետ Արեգ Քոչինյանը Factor TV-ի եթերում վերլուծել է հետընտրական իրավիճակը, ընտրությունների արդյունքների վերաբերյալ Սահմանադրական դատարանի հնարավոր որոշումներն ու դրանցից բխող քաղաքական սցենարները, ինչպես նաև Ռուսաստանի հետագա քայլերն ու Հայաստանի անելիքները։

Անդրադառնալով ընդդիմության կողմից ընտրությունների արդյունքները ՍԴ-ում վիճարկելուն՝ Քոչինյանը նշել է, որ կա երկու հիմնական սցենար։

Առաջին սցենարով՝ ՍԴ-ն կարող է որոշում կայացնել մի քանի տեղամասերում վերաքվեարկություն անցկացնելու մասին։ «Այդ պարագայում 99,9%-ով ԲՀԿ-ն կանցնի, որովհետև իրենց մի քանի տասնյակ ձայն է պակասում։ Դա նշանակում է՝ կա երկու սցենար. կա՛մ ՔՊ-ն ունենում է 3/5-րդի մեծամասնություն, կա՛մ պարզ մեծամասնություն։ Պարզ մեծամասնությունը բավական է կառավարություն, վարչապետ, բյուջե և նմանատիպ այլ նշանակումներ ու որոշումներ կայացնելու համար։ 3/5-րդի մեծամասնությունն անհրաժեշտ է ինչ-ինչ սահմանադրական մարմինների ղեկավարներ նշանակելու և ինչ-ինչ օրենքներում փոփոխություններ մտցնելու համար», – պարզաբանել է նա։

Քոչինյանի համոզմամբ՝ Ռուսաստանը Հայաստանում իր քաղաքական նպատակներին չի հասել և այժմ կդիմի ճնշումների սրմանը։

«Ռուսաստանում համարում են՝ զառը նետված է։ Իրենք իրենց համար որոշումը կայացրել են և գնալու են Հայաստանի հետ էսկալացիայի, հետզհետե սրման ճանապարհով։ Ըստ էության՝ իրենց պլան-մաքսիմումը չստացվեց՝ Հայաստանում անել իշխանափոխություն և իրենց հաճելի իշխանություններին բերել թատերաբեմ։ Իրենց պլան-մինիմումը մասնակի ստացվեց, որովհետև իրենք հույս ունեին, որ ոչ միայն 2/3-ը չի ստացվի, այլև 3/5-րդը կկարողանան թույլ չտալ»։

Քաղաքագետը նշում է, որ Մոսկվան կշարունակի կիրառել տնտեսական ճնշման գործիքակազմը, ինչպես արել է Ուկրաինայի, Վրաստանի և Մոլդովայի դեպքում։ «Նրանք գնում են այդ նույն տնտեսական առճակատման, առևտրային պատերազմների ճանապարհով, երբ սկսում են արգելել ներմուծումն իրենց երկիր, երբ սկսում են գործիքայնացնել գազը և էներգետիկայի այլ միջոցները»։

Վերլուծելով ընտրությունների արդյունքները՝ Արեգ Քոչինյանը կտրուկ գնահատական է տվել․ 

«Մենք մեզ հետ կարող ենք արձանագրել, որ Հայաստանում 500 հազար մարդ Հայաստանի և Ռուսաստանի միջև ընտրել է Ռուսաստանը։ Նրանք շատ լավ հասկացել են, որ գնալով ընտրությունների՝ իրենք ընտրում են կա՛մ Հայաստանի Հանրապետությունը, կա՛մ Ռուսաստանի Դաշնությունը, և իրենք ընտրել են Ռուսաստանի Դաշնությունը։ 500 հազար հոգին ընտրել են պետության և չպետության միջև՝ չպետությունը։ Այդ 500 հազար հոգուց մի մասը, այո, ձեր նշած պատճառաբանությամբ է՝ ատելով Նիկոլ Փաշինյանին։ Նրանց մի մասն ընտրակաշառք է վերցրել, բայց, ի վերջո, նրանք իմացել են, որ ընտրում են Հայաստանի Հանրապետության և Ռուսաստանի Դաշնության միջև»։

Խոսելով իշխանության հայտարարած «քրեաօլիգարխիայի ապամոնտաժման» մասին՝ Քոչինյանը թերահավատություն է հայտնել։ «Ես մեծ հույսեր չունեմ, որ անգամ այս անգամ իշխող ուժը գնալու է այդ վիրահատական մեթոդներով իրավիճակը կարգաբերելու, որովհետև իրենք դա անելու համար ունեին 8 տարի։ Բոլորը գիտեն՝ Ռոբերտ Քոչարյանն ով է, ինչ է արել ու որտեղ է գտնվում։ Բոլորը գիտեն՝ Գագիկ Ծառուկյանն ով է, ինչ է արել ու որտեղ է գտնվում»։

Քաղաքագետի կարծիքով՝ Հայաստանի առջև ծառացած ամենամեծ խնդիրը ժողովրդավարական այլընտրանքի բացակայությունն է։ «Իշխանության այլընտրանքը ռուսական ընդդիմությունն է։ Սա մեր երկրում ամենամեծ խնդիրն է»։

Անդրադառնալով Ռուսաստանից բխող էներգետիկ սպառնալիքներին՝ նա առաջարկել է մի շարք այլընտրանքային քայլեր, որոնք Հայաստանը պետք է ձեռնարկի՝ իր անվտանգությունն ամրապնդելու համար։

«Մենք պետք է ոչ թե մեր մազերը պրճոկենք, ասենք՝ վա՜յ, աղետ է, այլ փորձենք բոլոր հնարավոր ուղղություններով մեր խնդիրը լուծել։ Մի քայլը Թուրքիայի հետ էլեկտրահաղորդման լարերի միացումն է և մեր համակարգերի սինխրոն միացումը։ Երկրորդ կարևոր քայլը Վրաստանի հետ այդ հավելյալ էլեկտրագծի կառուցումն է, որի մասին այդքան տարի խոսեցինք ու չարեցինք։ Երրորդ ուղղությունը Եվրամիության հետ հնարավոր խոսակցությունն է, որ ճգնաժամային սցենարի դեպքում մենք իրենց գնած գազը (Ադրբեջանից) եվրոպացիներից գնենք։ Չորրորդ ուղղությունը Իրանի հետ համագործակցությունն է, և հինգերորդը՝ Կենտրոնական Ասիան է, առաջին հերթին՝ Թուրքմենստանը»։

Հարցազրույցն ամբողջությամբ՝ տեսանյութում։

Ռոբերտ Անանյան