Գիտնականներն ասել են, թե ինչ է լինում նրանց հետ, ովքեր վախենում են պատվաստումներից

Լուրեր

19.05.2026 | 23:56
Հայաստանի մի շարք հասցեներում էլեկտրաէներգիայի անջատումներ կլինեն
19.05.2026 | 23:24
Արփինե Սարգսյանը և ԱՄՆ ժամանակավոր հավատարմատարը քննարկել են կիբեռլաբորատորիայի ստեղծումն ու համագործակցության ընդլայնումը
19.05.2026 | 23:12
ԿԸՀ-ն` Նարեկ Կարապետյանի ՌԴ քաղաքացի լինելու տեղեկությունների մասին
19.05.2026 | 22:59
Վրաստանի Պետ​​անվտանգության ծառայությունը երկրի երեք քաղաքացու է ձերբակալել՝ ԻԼԻՊ-ին մասնակցելու մեղադրանքով
19.05.2026 | 22:49
Մեքենան դուրս է եկել ճանապարհի երթևեկելի հատվածից և հայտնվել մոտակա ձորակում
19.05.2026 | 22:47
Մհեր Գրիգորյանն ընդունել է Լիտվայի ԱԳ նախարարին․ քննարկվել են ռազմավարական գործընկերության հարցեր
19.05.2026 | 22:34
Մերկելը և Զելենսկին արժանացել են Եվրոպական շքանշանի
19.05.2026 | 22:25
Նեյմարը չի զսպել արցունքները Բրազիլի հավաքականի հայտացուցակում ընդգրկվելուց հետո․ ՏԵՍԱՆՅՈՒԹ
19.05.2026 | 22:12
Երևանի 15 հասցեում խուզարկություններ են իրականացվել, հայտնաբերվել են թմրամիջոցներ և զենք. կան ձերբակալվածներ. ՆԳՆ
19.05.2026 | 22:00
«Համբալով» են իրար դիմում, և հավակնում վարչապետ դառնալ․ գիտե՞ն խուլիգանական բառապաշարը որտեղից է, «կզացնել» ինչ է․ Գուրգեն Սիմոնյան. ՏԵՍԱՆՅՈՒԹ
19.05.2026 | 21:50
Հրդեհի ահազանգ Մասիս քաղաքում․ ըստ նախնական տվյալների՝ կան երկու զոհ և երկու տուժած
19.05.2026 | 21:38
Թուրքիայում զինված անձը սպանել է 6, վիրավորել՝ 8 մարդու, ապա վերջ տվել կյանքին
19.05.2026 | 21:25
Փաշինյանի՝ ՀՀ տարածքում հայերի թվի մասին պնդումը սխալ է․ հայերը եղե՛լ են 90 տոկոսից ավելի
19.05.2026 | 21:15
Զրկված վարորդների երկրորդ շանսը․ ինչու է Փաշինյանն ընտրություններից առաջ ներողամիտ դարձել. ՏԵՍԱՆՅՈՒԹ
19.05.2026 | 21:08
Քանի մարդ է մասնակցել Գյումրիում «Հայաստան» դաշինքի հանրահավաքին 19:12-ի դրությամբ. ԻՔՄ-ն տվյալներ է հրապարակել
Բոլորը

Կողմնակի ազդեցությունները պատվաստումից հետո, մասնավորապես, կորոնավիրուսի դեմ պատվաստումից հետո, մեծապես կախված են բացասական ակնկալիքներից: Նման եզրահանգման են եկել գիտնականները, որոնց հետազոտության արդյունքները հրապարակվել են Psychotherapy and Psychosomatics ամսագրում, փոխանցում է «ՌԻԱ Նովոստի»-ն։

Դեղերից կողմնակի բարդությունների ռիսկն աճում է, եթե մարդը վախենում է և սպասում է նախապես բացասական հետևանքների։

«Մենք գիտենք, որ կողմնակի ազդեցությունների քանակը կախված է տարիքից, սեռից և պատվաստանյութի տեսակից։ Բայց հիմա նաև տեսնում ենք, որ կողմնակի ազդեցությունների վերաբերյալ մարդկանց սպասելիքներն ինքնին նպաստում են կոնկրետ մարդու մոտ դրանց առաջացմանը», – պատմել է Օրհուսի համալսարանի պրոֆեսոր Լենե Վասեն:

Նրա խոսքով՝ մասնակիցները, որոնք կողմնակի բարդություններ էին սպասում, ներարկումից հետո ավելի հաճախ են իրենց ավելի վատ զգացել: Նման վարքագիծը կարող է բացատրվել նոցեբոյի էֆեկտով։

Նոցեբո է կոչվում ոմն մի բան, որը չունի իրական հենք, բայց որևէ բացասական ազդեցություն է ունենում մարդու վրա, նույնիսկ կարող է մահվան պատճառ դառնալ: Եթե պլացեբոյի դեպքում մարդու մոտ գործի է դրվում հույսի մեխանիզմը, լավատեսական տրամադրվածությունը, ապա նոցեբոյի պարագայում գործում է վախի գործոնը: Օրինակ, եթե մարդը պատվաստումից հետո նախապես տրամադրված է ուժեղ ջերմության և տենդի, ապա նրա մոտ նման կողմնակի ազդեցությունների առաջացման հավանականությունը մեծանում է:

Նոցեբոյի էֆեկտը նվազեցնելու ամենաարդյունավետ միջոցը, գիտնականի խոսքով, պատվաստանյութերի և դեղերի հատկությունների մասին մարդկանց խելամիտ և բաց իրազեկումն է: