Ո՞ւմ համար են ձևավորվում վարչապետի ենթակայության Ոստիկանությունն ու ԱԱԾ-ն

Թեև դեռ պաշտոնապես չի հայտարարվել, թե ով է լինելու Հայաստանի վարչապետը ապրիլից հետո, սակայն շրջանառության մեջ դրվող օրենսդրական մի շարք փոփոխություններով արդեն իսկ ամեն ինչ արվում է երկրի ապագա վարչապետին առավելագույն իշխանությամբ և լիազորություններով օժտելու համար:

Այսպես՝ Արդարադատության նախարարության կողմից շրջանառության մեջ դրված «Պետական կառավարման համակարգի մարմինների մասին» օրինագծի ընդունման դեպքում երկրի կարևորագույն գերատեսչությունները՝ ի դեմս ուժային չորս կառույցների, այսուհետ լինելու են բացառապես մեկ հոգու՝ վարչապետի ենթակայության ներքո:

Մինչ այս կառավարությանն առընթեր մարմնի կարգավիճակ ունեցող ուժային կառույցների համար կստեղծվի նոր «Վարչապետին ենթակա մարմնի» կարգավիճակ:

Նոր օրինագծով՝ «վարչապետի ենթակայության մարմինները լինելու են Ազգային անվտանգության ծառայությունը, Ոստիկանությունը, Պետական պահպանության ծառայությունը և Պետական վերահսկողական ծառայությունը:

Այսպիսով՝ եթե նախկինում ունեինք կառավարությանը հաշվետու ուժային կառույցներ, այսուհետ ունենալու ենք մեկ անձի՝ վարչապետին հաշվետու ուժայիններ:

Քաղաքական վերլուծաբան Արմեն Բաղդասարյանի կարծիքով՝ այս փոփոխությունները փաստում են այն մասին, որ նախագահ Սերժ Սարգսյանը վերջնական որոշում է կայացրել ստանձնել վարչապետի պաշտոնը:

ԱԱԾ պետի նախկին տեղակալ Գուրգեն Եղիազարյանը, սակայն, ընդգծում է՝ այսպես թե այնպես, ուժային կառույցներն արդեն 10 տարի է՝ ենթարկվում են Սերժ Սարգսյանին և այս օրինագծով առաջարկվող փոփոխությամբ, ըստ էության, ոչինչ չի փոխվելու:

ԱԱԾ նախկին պետ, ՀՀԿ-ական պատգամավոր Ֆելիքս Ցոլակյանը ևս նկատում է այժմ օրինականացվում է այն, ինչը փաստացի գոյություն է ունեցել:

Պետական-իրավական և մարդու իրավունքների պաշտպանության հարցերի մշտական հանձնաժողովի նախագահ Հրայր Թովմասյանը, առաջարկվող փոփոխությունները բացատրում է հետևյալ կերպ. «Կառավարությանն առնընթեր մարմիններն այլևս գոյություն ունենալ չեն կարող, Սահամանդրությամբ ասվում է, որ պետական կառավարման մարմինների համակարգը բաղկացած է նախարարություններից, վարչապետին, կառավարությանը և նախարարներին ենթակա մարմիններից: Հստակ այդ օրենքը սահմանում է, թե վարչապետին ենթակա ինչպիսին մարմիններ պիտի գործեն, կառավարության ենթակա ինչպիսի մարմիններ կարող են գործել: Անկախ ամեն հանգամանքից վարչապետն է քաղաքական պատասխանատվություն կրում ուժային մարմինների գործունեության համար, անձնավորված քաղաքական պատասխանատվություն է կրում, մյուս դեպքում՝ կառավարությունն է կրում: Իսկ էն դեպքում, երբ դրանք նախարարության կառուցվածքում են, նախարարներն են կրում: Սրանով են պայմանավորված այդ բաժանումները: Նույնիսկ պառլամենտական երկրներ կան, որտեղ վարչապետը միաժամանակ ներքին գործերի նախարար է կամ արտաքին գործերի նախարար, այսինքն՝ այն երկրներում, որտեղ թույլատրվում է նման համատեղումը, կարող ենք հանդիպել անգամ այդ երևույթներին»:

Ստացվում է, որ կառավարման նախագահական համակարգից անցումը խորհրդարանական համակարգի, ըստ էության, ոչինչ չի փոխում և նախագահի այսօրվա լիազորություններն առավել ընդլայնված ու օրենքով ամրագրված՝ ացնելու են ապագա վարչապետին:

Մանրամասները՝ տեսանյութում:

Շողիկ Գալստյան