Կալավանի օրինակով, բայց ոչ Կալավանի պես Բերդ քաղաքը՝ զբոսավայրային կենտրոն. Ռոբերտ Ղուկասյանի առաջարկով հնագույն ամրոցում պեղումներ են․ ՏԵՍԱՆՅՈՒԹ

Լուրեր

17.11.2026 | 15:43
2026-ին ՔԿՀ-ներում մահվան 4 դեպք է արձանագրվել․ ՀԿ-ները մտահոգություն են հայտնում
17.11.2026 | 15:34
Բնական է, 10 բալանոց խցանումը նյարդայնացնում է ոչ միայն տիկին Հակոբյանին, այլև բոլորիս. Ավինյան․ ՏԵՍԱՆՅՈՒԹ
17.11.2026 | 15:26
Պրահայում երկու ուղևորատար գնացքների բախման հետևանքով 46 մարդ է տուժել․ ՏԵՍԱՆՅՈՒԹ
17.11.2026 | 15:24
Ալիկ Սարգսյանի անվան հետ կապվող ընկերությանը ձևական մրցույթով հատկացված 3,6 մլրդ դրամի հողերի վարձակալությունն անվավեր է ճանաչվել
17.11.2026 | 15:18
6 ամսով ձերբակալված Ուսման Նուրմագոմեդովն ազատ է արձակվել ԱՄԷ-ում
17.11.2026 | 15:11
ՀՀ-ն և ՌԴ-ն երկաթուղու հարցն են քննարկում // Գերմանիայի ԱԳ նախարարը Հայաստան կգա․ ԼՈՒՐԵՐ
17.11.2026 | 15:00
Հինգ եվրոպական երկրներ միգրանտներին կարտաքսեն Ռուանդա․ այնտեղ միգրանտների կենտրոն են բացում
17.11.2026 | 14:51
Կրեմլը հայտնում է, որ Պուտինին զեկուցել են Ղրիմի կամրջի շուրջ ստեղծված իրավիճակի մասին
17.11.2026 | 14:49
Սամվել Կարապետյանի գործով դատական նիստը. ՈՒՂԻՂ
17.11.2026 | 14:42
Մեծ Բրիտանիան ողջունում է Հարավային Կովկասում խաղաղության հաստատման ուղղությամբ արձանագրված առաջընթացը
17.11.2026 | 14:34
Հոկեյի կանանց ԱՄՆ-ի հավաքականը պաշտպանել է աշխարհի չեմպիոնի տիտղոսը. ՏԵՍԱՆՅՈՒԹ
17.11.2026 | 14:25
Տենց «շյուստրի» քա՞նի եղբայր եք. մեզ մանդատ են տվել, քանի որ դեմ ենք. Քրիստինե Վարդանյան․ ՏԵՍԱՆՅՈՒԹ
17.11.2026 | 14:13
Ադրբեջանում առաջարկել են դադարեցնել ռուսերենով կրթության ֆինանսավորումը պետբյուջեից
17.11.2026 | 14:04
Ասում եք` հլը սպասեք, ՌԴ-ն ձեզ գցելու է Զելենսկու վիճակի մեջ, հետո գնում ՌԴ ասում` արա՛, քո քայլն է․ Մարիա Կարապետյան․ ՏԵՍԱՆՅՈՒԹ
17.11.2026 | 13:53
Մեսրոպ Մանուկյանի ճեպազրույցը. ՈՒՂԻՂ
Բոլորը

Տավուշ ամրոցը միջնադարյան Հայաստանի գրեթե չուսումնասիրված հուշարձաններից է, ժամանակակիցը՝ Ամբերդի, Անիի, Դվինի և այլն:

Դեռևս 1980-ական թվականներին հնագետ Հայկ Եսայանի կողմից ամրոցի տարածքում պեղումների փորձեր կատարվել են, բայց դրանք անավարտ մնացին: Մինչդեռ Տավուշ ամրոցը միջնադարյան Հայաստանի նախարարական տների նիստուկացի, կենցաղի և արհեստների, առևտրի ու ամրոցաշինության մասին արժեքավոր նյութեր է պարունակում:

Միջնաբերդը գրավում է բարձրադիր, զառիթափ ժայռերով եզերված բլրի գագաթի նեղ տարածքը։ Այստեղ շինությունների հետքեր չեն պահպանվել։ Միջնաբերդ  բարձրանալը հեշտ չէր։

XIV դարի վերջից անտերունչ մնացած Տավուշ ամրոցն աստիճանաբար ավերվել ու քայքայվել է: Սակայն ինչպես Տավուշ ամրոցը, այնպես էլ հարակից տարածքները դամբարանադաշտեր, գյուղատեղիներ, գերեզմանոցներ ու այլ հնավայրեր են, ընդգրկված են ապագա «Բերդ» արգելոց-թանգարանի համար նախատեսված տարածքների կազմում:

Ինչո՞ւ որոշվեց հենց այս ամրոցում հնագիտական պեղումներ անել և ինչքանով է այն կարևոր Բերդ քաղաքի համար: Հնագետների հետ տեղում աշխատող Ռոբերտ Ղուկասյանը նշում է՝ ո՛չ Կալավանի պես, բայց Կալավանի օրինակով Բերդում են կյանքն ակտիվացնելու:

Բերդից հետո ո՞րն է լինելու հաջորդ կանգառը․ Ռոբերտ Ղուկասյանը նշում է՝ կանգառները շատ են:

Թե ինչքան գումար է հատկացրել պետությունը՝ դեռ հստակ չէ, գումարի չափը կարող է փոխվել՝ կախված պեղումների ընթացքի փոփոխությունից: Ամեն դեպքում, վստահ են՝ պեղումներից հետո այդ գումարները, դեռ մի բան էլ ավելին, հետ է գալու, փոխվելու են բերդեցիների տրամադրությունն ու տրամադրվածությունը:

Շոշափելի արդյունքներ տեսնելու համար «երբ» և «ինչպես» հարցերը ևս դեռ անպատասխան են: Առաջիկա 2 ամիսների աշխատանքից հետո, գուցե, հնարավոր լինի արդեն ժամկետներից խոսել։

Մանրամասները՝ տեսանյութում։

Իրինա Մկրտչյան