02.10.2026 | 20:35
ՀԷՑ-ի ռեյդերային զավթում չի եղել․ անհեթեթ գնահատական է․ Ռոմանոս Պետրոսյանը հերքում է Շոյգուի պնդումը․ ՏԵՍԱՆՅՈւԹ
Թուրքական կործանված ռազմական օդանավի անձնակազմը սպասարկել է Բաքվի շքերթին մասնակցած F-16 կործանիչները
Քաղաքականություն
12.11.2025 | 12:10
Վրաստանում՝ վրաց-ադրբեջանական սահմանին Թուրքիայի ՊՆ C-130 ռազմական տրանսպորտային ինքնաթիռի կործանումը, որի հետևանքով զոհվել են բոլոր ուղևորները, սոցցանցերում տարբեր ենթադրություններ է առաջադրել։ Ադրբեջանական լրատվամիջոցների հաղորդմամբ՝ օդանավում եղել են մասնագետներ, որոնք սպասարկել են նոյեմբերի 8-ին Բաքվում անցկացված զինվորական շքերթին մասնակցած Թուրքիայի F-16 կործանիչները։ Նրանք ուղեկցել են բեռը՝ F-16-երի պահեստամասերը: Ըստ ադրբեջանական կողմի տվյալների՝ ռազմական օդանավը վայրէջք է կատարել Գյանջայի օդանավակայանում և այնտեղ մնացել է մոտ երկու ժամ։ Անձնակազմը չի լքել ինքնաթիռը կամ օդանավակայանի տարածքը։
Մեկնելուց առաջ նրանք անցել են բոլոր անհրաժեշտ ընթացակարգերն ու ստուգումները՝ անվտանգության պահանջներին լիովին համապատասխան, ինչը հաստատվել է օդանավակայանի տեսախցիկների կողմից։
«Ինքնաթիռում պայթուցիկ նյութեր կամ սարքեր չեն եղել, միայն F-16 ինքնաթիռի պահեստամասեր»,- ասել է ադրբեջանական լրատվամիջոցների աղբյուրը։
Հաղորդվում է նաև, որ վթարի ենթարկված օդանավը երկար ժամանակ է շահագործվել, վերջին խոշոր վերանորոգումն անցել է 2020 թվականին։
Նախնական դիտարկումները ցույց են տվել, թե օդանավի կորպուսում արտաքին հարվածի որևէ նշան չկա, ինչը բացառում է արտաքին հարվածի հնարավորությունը: Համեմատության համար նշվում է անցյալ տարվա դեկտեմբերի 25-ին կործանված ադրբեջանական Embraer-190 ինքնաթիռը, որի ֆյուզելյաժում հայտնաբերվել են բազմաթիվ անցքեր, որոնք վկայում են արտաքին վնասների մասին։
«C-130-ի կորպուսի վրա արտաքին հարվածի նշանների բացակայությունը բացառում է արտաքին հարվածի հնարավորությունը: Նույնիսկ եթե ներքին պայթյուն տեղի ունենար, պայթյունի ալիքի հետքերը, անշուշտ, կմնային կորպուսի վրա»,- նշել է աղբյուրը:
Ըստ ադրբեջանական կողմի՝ ամեն ինչ վկայում է ներքին տեխնիկական պատճառների մասին։
Նշվում է, որ նախնական հետաքննությունը կենտրոնացած է երկու հնարավոր տեսությունների վրա՝ տեխնիկական անսարքություն, որը կապված է ինքնաթիռի երկարատև շահագործման և հնարավոր կորոզիայի հետ, որը թռիչքի բարձր ճնշման տակ կարող էր հանգեցնել կառուցվածքային խափանման, և բեռի ոչ ճիշտ ամրացում, որը տուրբուլենտության կամ հանկարծակի մանևրի ժամանակ կարող էր բեռի տեղաշարժի և լուրջ ներքին վնասների պատճառ դառնալ, որը հանգեցրել է վթարի։
Միջադեպի վերջնական պատճառները կպարզվեն օդանավի սև արկղերի վերծանումից հետո։
Թարգմանությունը՝ Էմմա Չոբանյանի
