ԱՄՆ Պետդեպի զեկույցը բացահայտում է Թուրքիայում կրոնական խմբերի, այդ թվում՝ հայերի իրավունքների խախտումները

ԱՄՆ Պետքարտուղարությունը հրապարակել է Միացյալ Նահանգների միջազգային կրոնական ազատության հանձնաժողովի (USCIRF)՝ 2022 թվականի կրոնական ազատության միջազգային զեկույցը։ Թուրքիայի մասով նշվում է, որ երկրում շարունակում են ոտնահարվել իրավունքները, փոքրամասնություններին թույլ չի տրվել երկրում դավանել իրենց հավատքը կամ պատրաստել հոգևորականների:

Նշվում է, որ կառավարությունը շարունակել է սահմանափակել ոչ մահմեդական կրոնական փոքրամասնությունների իրավունքները, հատկապես նրանց իրավունքները, որոնք չճանաչված են կառավարության կողմից 1923 թվականի Լոզանի պայմանագրի մեկնաբանությամբ, որը ներառում է միայն հայ առաքելական ուղղափառ քրիստոնյաներին, հրեաներին և հույն ուղղափառ քրիստոնյաներին: Կառավարությունը շարունակում է վերաբերվել ալևիական իսլամին որպես մուսուլմանական «աղանդի», ալևիների պաշտամունքը դասակարգել որպես մշակութային, քան կրոնական, և չի ճանաչում ալևիների պաշտամունքի տները:

Հաղորդվում է նաև վանդալիզմի դեպքերի մասին։ Ապրիլին «Ակոս»-ի սյունակագիրն անդրադարձել է Ստամբուլի Բոմոնտի Մխիթարյան հայկական դպրոցի դարպասի վրա գծված սվաստիկային և հայտարարել, որ անհրաժեշտ է բարելավել Հոլոքոստի և պատմության ընթացքում իրականացված այլ ցեղասպանությունների մասին կրթությունը: Հակասեմական դիսկուրսը և ատելության խոսքը շարունակվել են սոցիալական ցանցերում և մամուլում:

Մամուլում շարունակվում են նաև աղոթատեղիների և գերեզմանատների վանդալիզմի մասին լուրերի հրապարակումները: Մարտին դատարանն արդարացրել է  երեք տղամարդու, որոնք մեղադրվում են 2021 թվականին «կրոնական արժեքները վիրավորելու» մեջ այն բանից հետո, երբ նրանք տեսանկարահանել էին Ստամբուլի Սուրբ Թագավոր հայկական եկեղեցու դարպասների վրա պարելիս և խաչը վնասելիս։

Հավելենք, որ Ադրբեջանի վերաբերյալ զեկույցում ևս խոսվել էր երկրում կրոնական ազատության պայմանների բացասական միտումների մասին։

Էմմա Չոբանյան