Ալիևի ներդրած նոր ռեպրեսիվ օրենքն Ադրբեջանում հանգեցրել է կուսակցությունների լուծարման

Ադրբեջանի քաղաքական կուսակցությունները մեկը մյուսի հետևից լուծարվում են նախագահ Իլհամ Ալիևի նոր` սահմանափակող օրենքի ուժի մեջ մտնելուց հետո։ Eurasianet-ը գրում է, որ բոլոր 15 կուսակցությունները, որոնք լուծարվել են մարտ և ապրիլ ամիսներին, սատարել են նախագահ Իլհամ Ալիևի կառավարությանը և փաստացի ստեղծել ավտորիտար նավթային պետությունում բազմակարծության տեսք։

Ադրբեջանում չկա քաղաքական ազատ համակարգ, ամեն ինչ ղեկավարվում է իշխանությունների կողմից, ասվում է հրապարակման մեջ։

Ոմանք նշել են, որ լուծարման վերաբերյալ իրենց որոշումը կապված է կուսակցությունների մասին վերջերս ընդունված օրենքի հետ։ Օրինակ, «Այդինլար» («Լուսավորական») կուսակցության նախագահ Ղուլամհուսեյն Ալիբեյլին ասել է, որ կուսակցությունը լուծարելու որոշումն ընդունվել է հանդիպման ժամանակ՝ «հաշվի առնելով ներկայիս աշխարհաքաղաքական և քաղաքական-իրավական իրողությունները»՝ այլ մանրամասներ չհայտնելով։

Ադրբեջանի Լիբերալ-դեմոկրատական ​​կուսակցությունում, որը հիմնադրվել է 1999 թվականին, խոստովանել են, որ այլևս գոյության պատճառ չունեն, հատկապես 2020 թվականին Արցախյան երկրորդ պատերազմում Ադրբեջանի հաղթանակից հետո։

Նոր օրենքը պարունակում է մի քանի արգելող պահանջներ, որոնք ակնկալվում էր, որ հանգեցնելու են մի շարք կուսակցությունների գրանցումից զրկելուն։ Դրանցից մեկը 5,000 անդամ ունենալու անհրաժեշտությունն է, որոնց անուններն ու հասցեները պետք է ներկայացվեն համապատասխան պետական ​​վերահսկողական մարմնին: Վերջերս լուծարված կուսակցություններից որևէ մեկը ներկայացված չէ Ադրբեջանի Մեջլիսում, սակայն նոր օրենքը «խեղդում» է խորհրդարանում ներկայացված կուսակցություններից մեկին։

Ապրիլի 12-ին Հանրապետական ​​այլընտրանք կուսակցության նախագահ Իլգար Մամեդովը, որը մեկ տեղ ունի խորհրդարանում, զգուշացրել է կողմնակիցներին, որ իր կուսակցությունը կհանվի գրանցումից, եթե չներկայացնի 5,000 անդամի:

«Հաջորդ ընտրություններում դուք չեք կարողանա մեր օգտին քվեարկել, իսկ մենք, մեր հերթին, չենք կարողանա կասկածի տակ դնել Ալիևի կառավարության քաղաքականությունը»,- գրել է Մամեդովը, որը ներկայանում է որպես ընդդիմասիր, սակայն վերջին տարիներին ակնհայտորեն գործում է իշխանությունների հետ նույն քաղաքական գծում։

Մարտի 3-ին Եվրոպայի խորհրդի Վենետիկի հանձնաժողովը և ԵԱՀԿ Ժողովրդավարական հաստատությունների և մարդու իրավունքների գրասենյակը (ԺՀՄԻԳ) համատեղ կարծիք էին հրապարակել Քաղաքական կուսակցությունների մասին Ադրբեջանի օրենքի վերաբերյալ։

«Նոր օրենքը պարունակում է մի շարք նոր խնդրահարույց դրույթներ, որոնք կարող են հետագայում բացասաբար անդրադառնալ երկրում բազմակարծության վրա»,- ասվում է փաստաթղթում։

Այն քննադատում է կուսակցությունների թվի նվազագույն շեմը, արդեն գոյություն ունեցող կուսակցությունների վերագրանցման անհրաժեշտությունը, առանց գրանցման կուսակցությունների գործունեության արգելքը, ներկուսակցական կառույցների աշխատանքի՝ չափից դուրս կարգավորումը։

Էմմա Չոբանյան