Ադրբեջանը Չինաստանից զենիթահրթիռային համակարգեր է գնել, որոնք կցուցադրվեն Բաքվում զինվորական շքերթի ժամանակ
Քաղաքականություն
06.11.2025 | 22:13
Բաքվում նոյեմբերի 8-ին կայանալիք ռազմական շքերթի գիշերային փորձի ժամանակ հայտնի է դարձել, որ Ադրբեջանի զինված ուժերը ստացել են չինական HQ-9BE հեռահար զենիթահրթիռային համակարգեր: Դրանցից առնվազն երկուսը նկատվել են նոյեմբերի 4-ին շքերթի նախապատրաստական փորձի ժամանակ, գրում է ադրբեջանական իշխանամերձ Haqqin.az-ը։
Նշվում է, որ X-ում հրապարակվել են փորձից կադրեր՝ մեկնաբանության հետ մեկտեղ, որ Ադրբեջանը դարձել է չորրորդ երկիրը՝ Մարոկկոյից, Պակիստանից և Եգիպտոսից հետո, որը գնել է չինական հեռահար HQ-9BE համակարգեր: Բաքվում դրանց հայտնվելը բուռն քննարկման առարկա է դարձել փորձագետների շրջանում, հատկապես՝ տարածաշրջանում ՀՕՊ համակարգերի նկատմամբ աճող հետաքրքրության ֆոնին։

Բելգիական Army Recognition պարբերականի տվյալներով, որը մասնագիտանում է ռազմական տեխնոլոգիաների և անվտանգության ոլորտում, ադրբեջանական համակարգերի հայտնվելը ցույց է տալիս, որ առնվազն մեկ HQ-9BE մարտկոց լիովին պատրաստ է շահագործման։
Այս համակարգերը, ինչպես սպասվում է, կփոխարինեն կամ կլրացնեն ЗРК С-300ПМУ-2 հակաօդային պաշտպանության համակարգերը՝ ընդլայնելով երկրի հեռահար օդային սպառնալիքները որսալու կարողությունը և ամրապնդելով նրա բազմաշերտ հակաօդային պաշտպանության համակարգը։
HQ-9BE ՀՕՊ համակարգը Չինաստանի HQ-9 ՀՕՊ համակարգի արտահանման վերջին տարբերակն է, որը նախատեսված է օդային թիրախների լայն շրջանակի, այդ թվում՝ ինքնաթիռների, թևավոր և բալիստիկ հրթիռների, ինչպես նաև օդ-մակերևույթ դասի հրթիռների որսման համար։ Համակարգն ունի մինչև 250 կիլոմետր գործողության շառավիղ, մինչև 50 կիլոմետր որսման շեմ և հրթիռի արագություն, որը գերազանցում է Մախ 4-ը։ Յուրաքանչյուր համակարգ կարող է միաժամանակ ուղղորդել մինչև 16 հրթիռ՝ ութ թիրախ որսելու համար։ HQ-9BE-ն հագեցած է կիսաակտիվ ռադարային ուղղորդման համակարգով և դիմացկուն է խցանումների հանդեպ՝ ապահովելով կայուն աշխատանք նույնիսկ բարդ էլեկտրոնային պատերազմի միջավայրում։
ЗРК HQ-9BE ՀՕՊ համակարգն առաջին անգամ ներկայացվել է 2025 թվականի փետրվարին Աբու Դաբիում կայացած IDEX միջազգային պաշտպանական ցուցահանդեսում: Դրա արտադրողները՝ չինական Norinco և CATIC ընկերությունները, համակարգը ներկայացրել են որպես ամերիկյան Patriot-ի և ռուսական С-400-ի մրցակցային այլընտրանք: Յուրաքանչյուր գնդի համար մոտավորապես 1,5 միլիարդ դոլար արժողությամբ HQ-9BE-ն զգալիորեն ավելի էժան է, քան իր արևմտյան համարժեքներըները: Գնումների վերաբերյալ քաղաքական սահմանափակումների բացակայությունը համակարգը հատկապես գրավիչ է դարձնում այն երկրների համար, որոնք ձգտում են դիվերսիֆիկացնել իրենց զենքի աղբյուրները։
Պակիստանի բանակում HQ-9BE ՀՕՊ համակարգերն ինտեգրված են բազմաշերտ ՀՕՊ համակարգի մեջ՝ ապահովելով Իսլամաբադի և Ռավալպինդիի պաշտպանությունը: Եգիպտոսն օգտագործում է HQ-9B-ի ձևափոխված տարբերակը՝ Սուեզի ջրանցքը և Կարմիր ծովի ափը պաշտպանելու համար։ Մարոկկոյում 2020 թվականին շահագործման են հանձնվել չորս FD-2000B մարտկոցներ:
Ադրբեջանի կողմից HQ-9BE-ի ձեռքբերումը չինական հեռահար հրթիռային համակարգերի առաջին մատակարարումն է Հարավային Կովկաս: Մասնագետները կարծում են, որ այս որոշումը փոխում է տարածաշրջանային օդային պաշտպանության հավասարակշռությունը՝ ամրապնդելով Ադրբեջանի օդային տարածքը և ռազմավարական ակտիվները պաշտպանելու ներուժը։
Նշվում է, թե Ադրբեջանի համար HQ-9BE-ն ներկայացնում է քայլ դեպի բազմաշերտ հակաօդային պաշտպանության համակարգի մշակում, որը ինտեգրված է գործող «Бук-МБ» և «Тор-М2КМ» համակարգերի հետ: Նոր համակարգը հնարավորություն է տալիս խոցել տարբեր բարձրությունների և հեռավորությունների վրա գտնվող թիրախներ՝ ապահովելով Բաքվի, Կասպից ծովի ափի, նավթի և գազի ենթակառուցվածքների և հիմնական տրանսպորտային հանգույցների պաշտպանությունը։
Թարգմանությունը՝ Էմմա Չոբանյանի