Քաղաքականություն
09.02.2024 | 23:30
Թուրքիան ձգտում է մոբիլիզացնել Իրաքը և Իրաքյան Քուրդիստանը, որպեսզի միավորի ուժերը Քուրդիստանի աշխատավորական կուսակցության (PKK) ուժերի դեմ, որոնք ամրացած են տարբեր շրջաններում, այդ թվում՝ Թուրքիայում, Քուրդիստանի տարածաշրջանում, Քանդիլում և Սինջարում։ Այս մասին Իրաքյան Քուրդիստանում Փեշմերգայի նախարարության նախկին քարտուղար Ջաբար Յավարն ասել է VOA-ին, գրում է MedyaNews-ը։
Յավարի մեկնաբանությունները հնչում են այն բանից հետո, երբ թուրքական բարձրաստիճան զինվորական պատվիրակությունը՝ պաշտպանության նախարար Յաշար Գյուլերի և ԳՇ պետ Մեթին Գյուրաքի գլխավորությամբ, մի շարք հանդիպումներ է անցկացրել Իրաքում և Քուրդիստանում։ Յավարն ասել է,որ այցը շահարկումներ է առաջացրել Թուրքիայի մտադրությունների մասին՝ կապված PKK-ի դեմ հնարավոր ռազմական գործողության հետ։ Նա նշել է, որ Թուրքիայի նպատակն է՝ խուսափել ռազմական գործողությունների ընթացքում իր զինվորների կորստից՝ մարտերի մեծ մասը հանձնելով Փեշմերգայի ուժերին, ինչը կարող է հանգեցնել եղբայրասպան հակամարտության վերսկսմանը:
Սակայն Քուրդիստանի տարածաշրջանային կառավարությունը (KRG) հերքել է այս պնդումները: Ի պատասխան մեղադրանքների՝ KRG-ի խոսնակ Փեշավա Հավրամանին պարզաբանել է, որ թուրք զինվորականների այցը հիմնականում ուղղված է անվտանգության երկկողմ միջոցառումների ամրապնդմանը և հարևան երկրների միջև համագործակցության ընդլայնմանը։
Բանակցությունները տեղի են ունենում Անկարայի և քրդական խմբերի միջև լարվածության սրման ու Թուրքիայի արտգործնախարար Հաքան Ֆիդանի սպառնալիքի ֆոնին, որն ուղղված է Քուրդիստանի հայրենասիրական միությանը (PUK)՝ Սուլեյմանիայում PKK-ի գործունեության վերաբերյալ նրանց պահանջները չկատարելու համար: Ֆիդանը վերջերս հարցազրույցներից մեկում ասել էր, որ Անկարան պատրաստ է «հետագա գործողություններ» ձեռնարկել, եթե PUK-ը շարունակի իր ներկայիս դիրքորոշումը PKK-ի նկատմամբ, ինչը ենթադրում է չխանգարել խմբին մուտք գործել Սուլեյմանիա նահանգի ենթակառուցվածքներ:
Գյուլերն այցի ընթացքում քննարկումներ է անցկացրել նաև KRG-ի փոխվարչապետ և PUK-ի անդամ Քուբադ Թալաբանիի հետ։ Թալաբանին հանդիպմանը հաջորդած հայտարարության մեջ ասել է, որ կոչ է արել բացել Թուրքիայի օդային տարածքը դեպի Սուլեյմանիայի միջազգային օդանավակայան թռիչքների համար։ Թուրքիայի Պաշտպանության նախարարությունը ձեռնպահ է մնացել հանդիպման մանրամասներ հրապարակելուց։
2023 թվականի ապրիլից թռիչքների դադարեցումը զգալիորեն ազդել է Քուրդիստանի և Թուրքիայի միջև ճանապարհորդական և առևտրային կապերի վրա, ընդ որում, որպես դադարեցման հիմնական պատճառ նշվում են PKK-ի գործունեության վերաբերյալ մտահոգությունները:
Էմմա Չոբանյան
