Տնտեսություն
17.11.2021 | 16:15Հայաստանում ոչ մի օր չպետք է դադարեցվի ատոմային էներգիայի արտադրությունը, այս ուղղությամբ քայլեր արվել են ու շարունակում են արվել, ասում է ՀՀ տարածքային կառավարման նախարար Գնել Սանոսյանը, որը Մեծամորի ատոմակայան էր եկել՝ շահագործման ժամկետի երկարաձգման նպատակով կատարված աշխատանքներին ծանոթանալու։
Արդիականացման ծրագիրը երկու փուլով է իրականացվել։ Նախ՝ սարքավորումների, կայանի, շենք-շինությունների նախնական գնահատում է արվել, որից հետո իրականացվել են նորոգման ու արդիականացման աշխատանքները։ Արդյունքում, էներգաբլոկի հզորությունն աճել է 15%-ով՝ միջուկային վառելիքի նույն սպառման դեպքում։ Ձեռնարկված ամենակարևոր միջոցառումներից էր ռեակտորի թրծումը, որն օգնեց վերականգնել մետաղի հատկությունները 85%-ով։
Հայկական ատոմակայանը երկու էներգաբլոկ ունի, որոնց շահագործման նախագծային ժամկետը 30 տարի էր։ Դրանցից առաջինը 13 տարի շահագործվեց և շահագործումից դուրս եկավ Սպիտակի ավերիչ երկրաշարժից հետո։ Այժմ երկարատև կանգի ռեժիմում է: Հիմա գործող երկրորդ էներգաբլոկը շահագործման եզակի փորձ ունի։ Այն 6,5 տարի կանգից հետո վերագործարկվեց 1995 թվականին։ 2016-ին, երբ արդեն լրանում էր երկրորդ էներգաբլոկի շահագործման 30 տարին, ռուսական կողմից ներգրավված վարկային և դրամաշնորհային միջոցներով մեկնարկեց արդիականացման ծրագիրը։ Այն նախատեսում էր 2-րդ էներգաբլոկի աշխատանքը երկարացնել մինչև 2026 թվականը, բայց լրացուցիչ ուսումնասիրությունները ցույց են տվել, որ 2-րդ էներգաբլոկի տեխնիկական աշխատանքները թույլ են տալիս դրա շահագործումը երկարացնել ոչ թե 10, այլ 20 տարով՝ մինչև 2036 թվականը։
2020 թվականին Հայաստանը հրաժարվել էր ատոմակայանի վերազինման ռուսական վարկից և կիսատ մնացած աշխատանքները շարունակել սեփական միջոցների հաշվին։ Կառավարությունը հատկացրել է բյուջետային վարկ՝ մոտ 130 մլն դոլարի չափով։
Մանրամասները՝ տեսանյութում։
Սաթենիկ Հայրապետյան
