Թուրքիայի դատարանը կասեցրել է ընդդիմադիր Ժողովրդահանրապետական կուսակցության ղեկավարության լիազորությունները
Քաղաքականություն
22.05.2026 | 11:49
Թուրքիայի վերաքննիչ դատարանը չեղյալ է հայտարարել գլխավոր ընդդիմադիր Ժողովրդահանրապետական կուսակցության (CHP) 2023 թվականի համագումարը՝ ժամանակավորապես հեռացնելով կուսակցության առաջնորդ Օզգյուր Օզելին և կուսակցության ներկայիս վարչակազմին պաշտոններից, ինչպես նաև վերականգնելով նախկին նախագահ Քեմալ Քըլըչդարօղլուին ու նրա թիմին, գրում է Turkish Minute-ը։
Անկարայի տարածաշրջանային դատարանի կայացրած որոշումը վերաբերում է CHP-ի 38-րդ հերթական համագումարին, որտեղ Օզելը 2023 թվականի նոյեմբերին հաղթեց Քըլըչդարօղլուին և դարձավ կուսակցության նախագահ։ Ըստ Anadolu-ի՝ դատարանը որոշել է, որ համագումարն իրավաբանորեն անվավեր է և Քըլըչդարօղլուին ու նրա ղեկավարությամբ ընտրված կուսակցական մարմիններին հրահանգել է վերադառնալ պաշտոնին։ Որոշումը նաև նշանակում է, որ CHP-ի ներկայիս վարչակազմը ժամանակավորապես կազատվի պաշտոնից։
Եթե որոշումը կյանքի կոչվի, այն կդառնա վերջին տարիների ընթացքում Թուրքիայի գլխավոր ընդդիմադիր կուսակցության գործունեության մեջ ամենադրամատիկ դատական միջամտություններից մեկը։
CHP-ն 2024 թվականի մարտի տեղական ինքնակառավարման մարմինների ընտրություններում զգալի հաջողություններից հետո աճող իրավական և քաղաքական ճնշման տակ է, որի արդյունքում նրա ավելի քան 20 քաղաքապետեր և հարյուրավոր քաղաքային պաշտոնյաներ ձերբակալվել կամ կալանավորվել են կուսակցության կողմից քաղաքական դրդապատճառներով հետաքննությունների շրջանակում։ Գործը հիմնված էր 2023 թվականին ղեկավարության ընտրություններում խախտումների մասին մեղադրանքների, այդ թվում՝ ձայների գնման և մանիպուլյացիաների մասին պնդումների վրա։
Կուսակցությունը հերքել է մեղադրանքները և հայտարարել, որ դատական հայցերը կուսակցության ընտրված ղեկավարության գործունեությունը խաթարելու ջանքերի մի մասն են։
2025 թվականի հոկտեմբերին Անկարայի դատարանը մերժել էր նույն հայցը՝ որոշելով, որ այն դարձել է անվավեր, քանի որ Ժողովրդահանրապետական կուսակցությունն այդ ժամանակից ի վեր ղեկավարության ընտրություններ է անցկացրել և 2025 թվականի սեպտեմբերին արտահերթ համագումարում վերընտրել Օզելին։
Համագումարն իրավաբանորեն անվավեր ճանաչելը նշանակում է, որ հավաքը, որի ժամանակ Օզելն ընտրվել է նախագահ, դիտարկվում է այնպես, կարծես երբեք տեղի չի ունեցել։ Դա ազդում է Օզելի կարգավիճակի, կուսակցության գործադիր խորհրդի և կուսակցության ժողովի, ինչպես նաև ներկայիս ղեկավարության կողմից կայացված որոշումների վրա։ Գործընթացը դեռևս կարող է բողոքարկվել բարձրագույն դատարաններում։
CHP-ը մերժել է դատարանի որոշումը։ Կուսակցության պաշտոնյաները BirGün-ին հայտնել են, որ չեն ճանաչում որոշումը, մինչդեռ CHP-ի Անկարայի նահանգային մասնաճյուղը կոչ է արել անդամներին հավաքվել կուսակցության կենտրոնակայանում։
Մինչդեռ Քեմալ Քըլըչդարօղլուն ողջունել է դատարանի որոշումը։
«Թող այն բարենպաստ լինի Թուրքիայի և CHP-ի համար», – ասել է նա կառավարամետ TGRT Haber-ի հետ զրույցում։
Քըլըչդարօղլուն 13 տարի ղեկավարել է Ժողովրդահանրապետական կուսակցությունը՝ նախքան կուսակցական ընտրություններում Օզելին պարտվելը: Նա նաև ընդդիմության միասնական թեկնածուն էր 2023 թվականի նախագահական ընտրություններին, երբ պարտվեց նախագահ Ռեջեփ Թայիփ Էրդողանին։
CHP-ն՝ Թուրքիայի ամենահին քաղաքական կուսակցությունը, հիմնադրվել է ժամանակակից Թուրքիայի հիմնադիր Մուստաֆա Քեմալ Աթաթուրքի կողմից։
Թարգմանությունը՝ Էմմա Չոբանյանի