Ադրբեջանի կողմից Կարս-Ախալքալաք երկաթուղու համար ծախսած 800 մլն դոլարը չարդարացրեց իրեն․ Պաատա Ցագարեիշվիլի․ ՏԵՍԱՆՅՈՒԹ
Քաղաքականություն
26.11.2025 | 21:00Միջին միջանցքի վրացական հատվածը կմրցակցի Թրամփի ուղու հետ, սակայն հետազոտություններ են անհրաժեշտ՝ հասկանալու համար, թե որքան, կարծում է Տրանսպորտային միջանցքների ուսումնասիրությունների վրացական կենտրոնի տնօրեն Պաատա Ցագարեիշվիլիի։ Factor TV-ին տված հարցազրույցում մեկնաբանելով Միջին միջանցքով 2024 թվականին 4,6 միլիոն տոննա բեռնափոխադրումների ծավալը՝ Ցագարեիշվիլին նշում է, որ սա Ղազախստանի նավահանգիստներից դուրս եկող բեռների ծավալն է. վրացական նավահանգիստներ է հասնում շատ ավելի քիչ՝ շուրջ 2 միլիոն տոննա։
Նա նշում է, որ վերջին 10 տարիների ընթացքում Վրաստանից Ադրբեջան (40%-ով) և Ադրբեջանից Վրաստան (15%-ով) բեռնափոխադրումների կայուն անկում է գրանցվել։ Եվս մեկ խնդիր է այն, որ Կենտրոնական Ասիայից Եվրոպա բեռնափոխադրումների հոսքը յոթ անգամ ավելին է, քան հակառակ ուղղությամբ, ինչը նշանակում է, որ գնացքները կամ բեռնատարները հաճախ դատարկ են վերադառնում, ինչը մեծացնում է բեռնափոխադրման ծախսերը։
Վրացի փորձագետը նաև կարծում է, որ Ախալքալաք-Կարս երկաթուղու կառուցման և արդիականացման համար 2008 թվականից ի վեր Ադրբեջանի կողմից 800 միլիոն դոլարի ծախսը չի արդարացրել իրեն։ 5 միլիոն տոննա թողունակությամբ գիծը գործնականում չի գործում՝ 2025 թվականի առաջին կեսին տեղափոխելով ընդամենը 102,000 տոննա բեռ:
Անդրադառնալով Հայաստանի երկաթուղու վիճակին, վրացի փորձագետը նշում է, որ Հայկական երկաթուղու բեռնափոխադրման արագությունը ցածր է (35 կմ/ժ), ինչի հետևանքով այն չի կարող մրցակցել ավտոմոբիլային փոխադրումների հետ: Վերջին երկու տարիների ընթացքում հայկական երկաթուղիներում բեռնափոխադրումների կտրուկ անկում է գրանցվել, նշում է Ցագարեիշվիլին՝ հավելելով, որ տարեկան ծավալը 3,3 միլիոն տոննայից նվազել է մինչև 1,4 միլիոն տոննա։ Այս անկման պատճառներից մեկը սահմանային բախումների պատճառով Սոթքի հանքի փակումն է։ Փորձագետը նաև նշում է, որ սահմանների վերաբացման դեպքում Հայաստանի երկաթուղով բեռնափոխադրումների ծավալը կարող է հասնել տարեկան 8 միլիոն տոննայի, սակայն երկաթուղին լուրջ արդիականացում է պահանջում։
Ցագարեիշվիլին կարծում է, որ հաղորդակցությունների բացումը և TRIPP-ի իրականացումը կնպաստեն նաև հանքարդյունաբերության արտադրանքի տարանցման աճին դեպի Կոտայք, Սյունիք և Լոռի, որոնք հաղորդակցությունների մոտ են։
Հարցազրույցն ամբողջությամբ՝ տեսանյութում։
Սամվել Մելիքսեթյան