Հայաստանի և Ադրբեջանի միջև սահմանային անվտանգության հարցը շարունակում է մնալ անկայուն. Amnesty International

Լուրեր

19.11.2026 | 20:00
Փաշինյանի առաջարկն ընդդիմությունը չպիտի ընդունի․ Սերժ Սարգսյանը ևս խոստանում էր վարչապետ չառաջադրվել․ Գևորգ Սաֆարյան․ ՏԵՍԱՆՅՈՒԹ
19.11.2026 | 19:48
ՀՀ որոշ շրջաններում ձյուն է տեղում
19.11.2026 | 19:35
«Արջ քորող»-ից մինչև «եղկելի»․ Գալյանի նախագիծը Փաշինյանին չի հուզում․ ՏԵՍԱՆՅՈՒԹ
19.11.2026 | 19:26
ՀՀ-ում կանցկացվի սպորտային մարմնամարզության մեծահասակների Եվրոպայի առաջնություն
19.11.2026 | 19:11
ՄԱԿ-ի դատարանը վճռել է, որ Մյանմարը ռոհինջաների նկատմամբ ցեղասպանություն է իրականացրել
19.11.2026 | 19:00
«Խոսելու ժամանակը կգա»․ դատավոր Գևորգ Պողոսյանը՝ իր մեղադրանքի մասին
19.11.2026 | 18:50
Նախարարը հորդորում է, որ համայնքի ղեկավարներն ինձ դատի տան, բայց ինքը չի տալիս․ Իրինա Յոլյան. ՏԵՍԱՆՅՈՒԹ
19.11.2026 | 18:37
Պուտինը պատմել է «փոխզիջումների» մասին, որոնց պետք է համաձայնել՝ պատերազմը դադարեցնելու համար
19.11.2026 | 18:29
Իտալական ակումբը պայմանագիր է կնքել շան հետ
19.11.2026 | 18:20
Հովհաննես Հովհաննիսյանը ևս 5 տարի կշարունակի լինել ԵՊՀ ռեկտոր
19.11.2026 | 18:10
Լատվիայի նոր կառավարությունը խոստացել է երկրի «ապառուսականացում» իրականացնել և սահմանափակել ռուսերենի օգտագործումը
19.11.2026 | 17:59
Ռուսաստանի պատասխանն ավելի ցավոտ կլինի․ Պուտինն առաջին անգամ մեկնաբանել է Ղրիմի կամրջին ուկրաինական հարվածները
19.11.2026 | 17:52
Նախազգուշացում եմ հայտարարում 75 համարի տակ հանդես եկող պատգամավորին․ Ռուբինյանը՝ Ղազարյանին․ ՏԵՍԱՆՅՈՒԹ
19.11.2026 | 17:42
Վեց երկիր, այդ թվում՝ ՀՀ-ն և ԱՄՆ-ն, դեմ են քվեարկել Իսլամական կազմակերպության հետ համագործակցության մասին ՄԱԿ-ի բանաձևին
19.11.2026 | 17:30
Արդյո՞ք Իրանն ու Ադրբեջանը կարող են դառնալ ռուսական գազի այլընտրանքային մատակարար
Բոլորը

2021 թվականը պետք է լիներ ապաքինման և վերականգման տարի: Փոխարենն այն ստեղծեց ավելի մեծ անհավասարություն և անկայունություն միայն 2021, 2022-ի թվականների, այլ նաև գալիք տասնամյակների համար, շեշտում է Amnesty International իրավապաշտպան կազմակերպությունը իր տարեկան զեկույցում, փոխանցում է «Ամերիկայի ձայն»-ը։

Անդրադառնալով Եվրոպայի և Կենտրոնական Ասիայի տարածաշրջանում մարդու իրավունքների հետ կապված խնդիրներին՝ զեկույցը շեշտում է՝ 2021թ.-ին այստեղ իր դիրքերն է ամրապնդել ավտորիտարիզմը, իսկ մի շարք երկրներ բացահայտ անտեսում էին իրենց պարտավորությունները մարդու իրավուքների ոլորտում: Զեկույցը շեշտում է նաև, որ այս հետընթացն ուղեկցվել է ավելի ագրեսիվ միջազգային հարաբերություններով՝ հիշատակելով Հայաստանի և Ադրբեջանի միջև շարունակվող հակամարտությունը:

Հայաստանին և Ադրբեջանին նվիրված հատվածում զեկույցը զգալի չափով անդրադառնում է այս երկրների միջև հակամարտությանը և դրա հետևանքներին՝ ընդգծելով՝ «Հայաստանի և Ադրբեջանի միջև սահմանային անվտանգության հարցը շարունակում է մնալ անկայուն՝ պայմանավորված սահմանազատման գործընթացի անորոշությամբ: Այստեղ, պատահական միջսահմանային բախումների արդյունքում գրանցվել են քաղաքացիական ու զինվորական զոհեր»:

Ըստ Amnesty International-ի՝ ԼՂ հակամարտության ընթացքում և դրանից անմիջապես հետո որևէ առաջընթաց չի գրանցվել ռազմական հանցագործությունների և միջազգային մարդասիրական իրավունքի այլ խախտումների հետաքննության և անհատական քրեական պատասխանատվության հարցում։ «Ավելի քան 100 մարդ է զոհվել կամ վիրավորվել հայկական ուժերի կողմից տեղադրված ականների պատճառով այն տարածքներում, որոնք հանձնվել էին Ադրբեջանին», շեշտում է զեկույցը՝ հավելելով, որ հայ գերիներին վերադարձնելու դիմաց Հայաստանը փոխանցել է Ադրբեջանին մի շարք ականապատված տարածքների քարտեզներ, որոնց ճշգրտությունը Բաքուն վիճարկում է։

Ադրբեջանին վերաբերող հատվածում զեկույցը անդրադարձել է ԼՂ հակամարտությանը, ինչպես նաև հայազգի գերևավարծների ու կալանավորվածների խնդրին: Ըստ զեկույցի՝ Ադրբեջանում կալանքի տակ մնացած հայ գերիների թիվը տարեվերջի դրությամբ մնում է անհայտ: Սեպտեմբերին Եվրոպայի խորհուրդը մտահոգություն է հայտնել, որ տասնյակ հայազգի գերևարվածներ շարունակում են անմարդկային պայմաններում պահվել Ադրբեջանում և ենթարկվում արագացված, անարդար դատավարությունների: 30 գերևարված հայերի ճակատագիրը մնում է անհայտ: Չի բացառվում, որ վերջիններիս սպանվել են:

ԼՂ պատերազմի արդյունքում մոտ 91,000 տեղահանվածներից շատերն արդեն վերադարձել են Լեռնային Ղարաբաղի այն շրջաններ, որոնք մնացել են Հայաստանի վերահսկողության տակ, փաստում է զեկույցը։ Նրանցից շատերը մի շարք դժվարությունների են բախվել՝ պայմանավորված ապրուստի միջոցների, կրթության և առողջապահության թերի վիճակի հետ, իսկ մոտ 36,000 մարդ շարունակում է մնալ տեղահանված, որոնցից 24,000-ը՝ երկարաժամկետ, քանի որ իրենց բնակավայրերն անցել են Ադրբեջանի վերահսկողության տակ:

Զեկույցն անդրադարձել է նաև 2021 թ. ընթացքում Հայաստանում հավաքների ու խոսքի ազատությանը, շրջակա միջավայրի խնդիրներին ու կանանց իրավունքներին: Ըստ Amnesty International-ի՝ «կորոնավիրուսային համավարակի ընթացքում կանայք շարունակում են ենթարկվել ընտանեկան բռնության, մինչդեռ կանանց իրավունքների պաշտպանության հասանելիությունը և աջակցման ծառայությունները դեռևս անբավարար են»: Զեկույցը փաստում է, որ համաճարակը նաև սրել է չվարձատրվող աշխատանքի ծանր «բեռը», որը հիմնականում ընկել է կանանց և աղջիկների ուսերին։