Քաղաքականություն
16.02.2022 | 19:15Factor TV-ի հարցազրույցը ռազմաքաղաքական հարցերով փորձագետ Արմինե Մարգարյանի հետ․
–Ադրբեջանը Թուրքիայի հետ վավերացրեց «Շուշիի հռչակագիրը». երրորդ կողմի հարձակման դեպքում պարտավորվում են պաշտպանել միմյանց: Հայաստանն ինչի՞ վրա կարող է հույսը դնել մեծ էսկալացիայի պարագայում, ռազմական բաղադրիչի վրա արդյո՞ք կարող է հույս դնել, թե՞ մեր հույսն այն է, որ ուժային կենտրոնները դիվանագիտական ճնշմամբ մատ թափ կտան Թուրքիայի և Ադրբեջանի վրա՝ ասելով՝ Հայաստանի վրա չի կարելի հարձակվել:
-Հույս դնել, իհարկե, չենք կարող և չպետք է դնենք որևէ ուժային կենտրոնի վրա, այս պարագայում ուղղակի պետք է իրապես հաշվարկել բոլոր հնարավոր ռիսկերը, որ կարող են սպառնալ: «Շուշիի հռչակագրում» 3-4 անգամ Հայաստանը ընդգծվում է, «օկուպանտ» ձևակերպումն է տրվում, և այն որ, այդ հռչակագիրը բարձրագույն մակարդակի փոխգործակցային ձևաչափեր է սահմանում և անհրաժեշտություններ են ներկայացվում, սա նույնպես անհերքելի փաստ է: Թուրքիան և Ադրբեջանը համախմբում են իրենց բոլոր՝ և՛ նյութական, և՛ մարդկային ռեսուրսները:
–Ռազմական և քաղաքական ռեսուրսները, որոնք պետք է սպասարկեն իրենց դաշնակցային հարաբերություններին:
– Դաշնակցային հարաբերություններին, ընդ որում՝ շեշտվում է նաև Սփյուռքում ռեսուրսների համատեղ օգտագործման մասին, թուրքական աշխարհի տեսլականի մասին է ընդգծվում: Այս ամեն ինչը մեկ անգամ ևս գալիս է փաստելու, որ նույնիսկ պատերազմի ժամանակ մեր առաջնային խնդիրը չի եղել Ադրբեջանը, այլ եղել է Թուրքիան, որովհետև Ադրբեջանը գործել է Թուրքիայի թողտվությամբ և ուղղորդմամբ՝ հասկանալով, որ Թուրքիան իր թիկունքին է: Ես հենց սրանով եմ պայմանավորում այն, որ մենք ներկայիս մեկնարկած գործընթացները, որոնք միտված են Թուրքիայի հետ երկխոսություն ծավալելու, մեզ համար ունեն մեծ նշանակություն:
–Որովհետև այն զսպման մեխանիզմը, որի վրա հույս էինք դրել, օրինակ, որ Ռուսաստանը Թուրքիային կարգելի միջամտել և Ադրբեջանին թույլ չի տա հարձակվել, չգործեց:
-Գիտեք՝ տպավորություն ունեմ, որ արդեն բավական ժամանակ է՝ գնում է Ադրբեջանին գեղեցիկ փաթեթավորելու գործընթաց: Եվ այս «Շուշիի հռչակագիրը» գալիս է այդ փաթեավորման գործընթացն առաջ տանելու: Ադրբեջանի երեք բարձրաստիճան զինվորականներ կալանավորվեցին, դա տեղի է ունենում բանակի արդիականացման գործընթացի շրջանակներում:
–Թուրքական մոդելի կյանքի կոչմանն է միտված:
-Այո, բայց մի կարևոր հանգամանք կա, որ պիտի հաշվի առնենք: Գոյություն ունի ՆԱՏՕ-ի ծրագիր, որին Ադրբեջանը չի մասնակցում և չէր կարող մասնակցել, որովհետև այս ծրագիրը պահանջում է ունենալ հանրությանը հաշվետու, թափանցիկ, ժողովրդավարական, քաղաքացիական վերահսկողության տակ աշխատող զինված ուժեր, պաշտպանական համակարգ: Մենք հասկանում ենք, որ այս ձերբակալություններն արվում են բանակի վերազինման, կոռուպցիայից զերծ պահելու քողի ներքո: Այսինքն՝ Թուրքիան որպես ՆԱՏՕ-ի անդամ պետություն, փորձում է Ադրբեջանին այնպես փաթեթավորել, որ հնարավոր լինի Ադրբեջանի ինստիտուցիոնալ ինտեգրումը ՆԱՏՕ-ին: Եթե սա տեղի ունենա, Հայաստանը պետք է փոխի մարտավարությունը, որովհետև Ադրբեջանի հետ արդեն Արևմուտքն է սկսելու այլ կերպ խոսել:
Հարցազրույցն ամբողջությամբ՝ տեսանյութում:
Ռոբերտ Անանյան
