Վրաստանը չի ցանկանում ՀՀ-ից էլեկտրաէներգիա գնել՝ Թուրքիայի և Ադրբեջանի ճնշման տակ․ Արա Մարջանյան. ՏԵՍԱՆՅՈՒԹ

Հայաստանի էներգետիկ կարողությունների, ատոմակայանի և ոլորտի նոր ներդրումների մասին Factor.TV-ն զրուցել է ՄԱԿ-ի զարգացման ծրագրի էներգետիկայի գծով ազգային փորձագետ Արա Մարջանյանի հետ։

— Պարոն Մարջանյան, ատոմակայանը շուտով կվերագործարկվի հերթական նորոգումից հետո։ Որքանո՞վ էր սա հերթական նորոգում, և ի՞նչ նշանակություն կունենա։

— Ուրախ եմ փաստելու, որ այս աշխատանքները կարծես թե հաջողությամբ ավարտվում են, և օրերս, կարծում եմ, կհայտարարվի այդ աշխատանքների ավարտի մասին, և մենք կարող ենք հուսալ, որ աշխատող 2-րդ բլոկը անվտանգ և հուսալի կերպով կշահագործենք մինչև 2026 թվական։ Այնպես որ՝ սա մի փոքր ավելին էր, քան հերթական նորոգումը։

— Հայաստան-Եվրամիություն համաձայնագիրը ենթադրում է նաև էներգետիկայի ոլորտում փոփոխություններ։ Ո՞ւր ենք հասել այս ծրագրում։

— CEPA-ի 42-րդ հոդվածը ասում է, որ Հայաստանը պարտավոր է փակել իր ատոմակայանը, բայց փոխարինող հզորությունների մուտքից հետո։ Ողջ խնդիրը այստեղ այն է, թե ինչ հասկանալ ատոմակայանին փոխարինող հզորություն հասկացության տակ։

Ատոմակայանի մեր աշխատող բլոկի հզորությունն է 420 ՄՎտ։ Ատոմակայանին փոխարինող հզորությունը չի կարող լինել ցանկացած այլ 420 ՄՎտ։ Նա պետք է ունենա ատոմակայանի ամենակարևոր ունակությունը, որը մասնագետները անվանում են երաշխավորված հզորության կարողություն։

Որոտանի կասկադը և ատոմակայանը․ այս երկու օբյեկտն են, որ երաշխավորում են Հայաստանի էներգետիկ անկախությունը և անվտանգությունը։ Ասածս այն է, որ փակվող ատոմակայանին համարժեք փոխարինող հզորություն, ըստ իս, կարող է դիտարկվել միայն նոր ատոմակայանը։

— Ինչպե՞ս է ստացվում, որ երբեմն մենք ստիպված ենք ներկրել էլեկտրաէներգիա։

— Ստացվում է պարզ տրամաբանությամբ․ երբ Վրաստանից ներկրված էլեկտրական էներգիան լինում է ավելի էժան, քան Հրազդանի 5-րդ բլոկում արտադրված էլեկտրաէներգիան, մենք ներկրում ենք Վրաստանից։

Բայց այստեղ շատ ավելի կարևոր է, որ մենք իրականում կարող ենք վաճառե՛լ էլեկտրաէներգիա Վրաստանին, մոտավորապես 10 անգամ ավելի, քան գնում ենք Վրաստանից։ Պրոբլեմը այն է, որ Վրաստանն այնքան էլ մեծ պատրաստակամությամբ չի գնում դրան, որովհետև Վրաստանի էներգետիկ ոլորտը և որոշակի քաղաքական ասպարեզներ գտնվում են թուրք-ադրբեջանական տանդեմի ճնշման տակ։

Հարցազրույցն ամբողջությամբ՝ տեսանյութում։

Գարիկ Հարությունյան