Էգեյանից Կասպից ծով․ Անկարան և Բաքուն օդային կառավարման միասնական համակարգ են ստեղծում

Լուրեր

13.09.2026 | 00:35
«10-15 ոստիկանով ծեծի են ենթարկել». Խաժակ Թովմասյանն ահազանգում է՝ Հրազդանի ոստիկանների կողմից խոշտանգման է ենթարկվել․ ՏԵՍԱՆՅՈւԹ
12.09.2026 | 23:46
Գյումրիում 64-ամյա տղամարդը դանակահարել է հարևաններին՝ հորն ու որդուն․ որդին մահացել է
12.09.2026 | 19:45
BRICS երկրները կաջակցեն բազմակողմ առևտրային համակարգին. Սի Ծինփին
12.09.2026 | 18:53
Հայկ Սարգսյանը մասնակցել է ՔՊ ժողովին
12.09.2026 | 17:34
Օլիմպիական չեմպիոն Սամուել Սանչեսը պարգևատրել է «ՀՀ վարչապետի գավաթ» դպրոցականների սիրողական խճուղային հեծանվավազքի մրցաշարի հաղթողներին
12.09.2026 | 17:09
Ֆրանսիայում մարդատար գնացքը դուրս է եկել ռելսերից․ կա 44 տուժած
12.09.2026 | 16:36
Վանաձորի օդում փոշու պարունակությունը գերազանցել է թույլատրելի սահմանը
12.09.2026 | 16:00
Ֆրանսիան փորձում է հասնել Ալիշեր Ուսմանովի նկատմամբ ԵՄ պատժամիջոցների վերացմանը
12.09.2026 | 15:44
Պուտինը սպառնում է Եվրոպային պատերազմով՝ Ուկրաինա զորքեր մտցնելու դեպքում․ DW
12.09.2026 | 15:10
Նունե Պետրոսյանն ազատվել է քաղաքաշինության կոմիտեի նախագահի տեղակալի պաշտոնից
12.09.2026 | 14:49
15-ամյա Անի Գևորգյանը հայտնաբերվել է
12.09.2026 | 14:22
Զելենսկին պատրաստ է Պուտինի հետ հանդիպել G20-ի գագաթնաժողովում
12.09.2026 | 14:10
Մեկնարկել է Tour of Armenia-ի երրորդ մրցափուլը
12.09.2026 | 13:44
Առաջիկա օրերին ջերմաստիճանը կբարձրանա 4-6 աստիճանով․ Հայհիդրոմետ
12.09.2026 | 13:28
Սևքարի անտառում 1,5 խմ վառելափայտով բեռնված «ՈՒԱԶ» է հայտնաբերվել
Բոլորը

Թուրքիայի պաշտպանական արդյունաբերության վարչության ղեկավար Հալուք Գյորգյունը վերջերս արած հայտարարության մեջ ընդգծել է HAKIM օդային հրամանատարության և կառավարման համակարգի կարևորությունը, որն Ադրբեջանի և Թուրքիայի ռազմաօդային ուժերի համատեղ նախագիծն է:

Գյորգյունը նշել է, որ համակարգը երկու երկրներին թույլ է տալիս  համատեղ գործողություններ իրականացնել և արդյունավետ վերահսկել Ադրբեջանի օդային տարածքը։ Ըստ նրա՝ ծրագրի «Երկու պետություն, մեկ ազգ, մեկ օդային տարածք» կարգախոսն արտացոլում է այս ձեռնարկման համագործակցային բնույթը:

Ամբողջությամբ ներդրվելուց հետո HAKIM համակարգը ստեղծելու է օդային տարածքի կառավարման միասնական տարածք, որը ձգվում է Էգեյան ծովից մինչև Կասպից ծովի ավազան։ Դա Ադրբեջանի և Թուրքիայի ռազմաօդային ուժերին թույլ կտա համակարգել իրենց գործողությունները և գործել միասնական։ Նախագիծը նպատակ ունի ընդլայնել երկու երկրների ռազմաօդային ուժերի հնարավորությունները և ամրապնդել նրանց համագործակցությունը։

HAKIM օդային երթևեկության կառավարման համակարգը կենսական դեր է խաղում այս գործում: Այն հավաքում և գնահատում է տվյալներ տարբեր սենսորներից՝ ամբողջական պատկերի համար: Օգտագործելով առաջադեմ ինտեգրման ալգորիթմներ՝ համակարգն օպերատորներին տրամադրում է ախտորոշիչ առաջարկություններ և օդային իրավիճակի մանրամասն պատկերացում: Այն նաև աջակցում է որոշումների կայացման գործընթացներին՝ օգտագործելով սպառնալիքների գնահատման ալգորիթմները և հեշտացնելով զենքի բաշխումը հնարավոր սպառնալիքներից պաշտպանվելու համար:

HAKIM համակարգի հիմնական առանձնահատկությունները ներառում են ցանցային հպման կառավարման աջակցություն, սենսորային տվյալների կառավարում, հետագծային հարաբերակցություն և գրաֆիկական միաձուլման ալգորիթմներ, հատուկ օդային պատկերների ստեղծում՝ հիմնված ATO/ACO հետախուզության/թռիչքի պլանի/ախտորոշման վրա, օդային տարածքի և օդային երթևեկության վերահսկման ընթացակարգային հնարավորություններ, սպառնալիքների գնահատման ալգորիթմներ, ցանցի միջոցով զենքի վերահսկում, օդ-օդ և ցամաք-օդ օպերացիաների խափանումների երկրաչափություն, կործանիչների օպերատիվ և ընթացակարգային կառավարում և արտաքին համակարգերի հետ ինտեգրում։

Նշվում է, որ HAKIM օդային հրամանատարության և վերահսկման համակարգը զգալի առաջընթաց է Ադրբեջանի և Թուրքիայի օդային տարածքի համատեղ վերահսկման և համակարգման գործում։ Սպասվում է, որ դրա իրագործումը կբարձրացնի երկրների ռազմաօդային ուժերի օպերատիվ հնարավորությունները և կամրապնդի երկկողմ համագործակցությունը։

Էմմա Չոբանյան