Վենսը հայտարարել է, որ Թրամփը կարող է ԱՄՆ-Իրան համաձայնագրի տեքստը հրապարակել մինչև ուրբաթ

ԱՄՆ փոխնախագահ Ջեյ Դի Վենսը հայտարարել է, որ նախագահ Դոնալդ Թրամփը կարող է որոշել հրապարակել Իրանի հետ պատերազմը դադարեցնելու նախնական համաձայնագրի տեքստը մինչև ուրբաթ։ Վենսը ԱՄՆ-ի և Իրանի միջև փոխըմբռնման հուշագիրը (MOU) նկարագրել է որպես «մոտ մեկուկես էջանոց» և «շատ ընդհանուր» փաստաթուղթ, գրում է BBC-ն։

ԱՄՆ բարձրաստիճան պաշտոնյաները ևս սկսել են որոշ մանրամասներ ներկայացնել համաձայնագրի վերաբերյալ՝ տեղեկացնելով, որ Հորմուզի նեղուցը կրկին կբացվի ուրբաթ՝ նույն օրը, երբ Ժնևում պաշտոնապես կստորագրվի համաձայնագիրը։ Սա տեղի է ունենում այն ​​ժամանակ, երբ Թրամփը մասնակցում է Ֆրանսիայում կայանալիք G7-ի գագաթնաժողովին, որտեղ երեքշաբթի տեղի կունենա Իրանի վերաբերյալ հատուկ նիստ՝ Եգիպտոսի, Կատարի և Արաբական Միացյալ Էմիրությունների առաջնորդների մասնակցությամբ։

Պաշտոնյաները նշում են, որ Իրանի միջուկային ծրագրի վերաբերյալ տեխնիկական բանակցությունները, ինչպես սպասվում է, կսկսվեն այս շաբաթ, մինչդեռ պատժամիջոցների ցանկացած մեղմացում կամ ակտիվների ազատում կախված կլինի Իրանի կողմից համաձայնագրով ստանձնած պարտավորությունների կատարումից։

Վենսը NBC News-ին ասել է, որ միջուկային տեսուչներին «անվերապահորեն» թույլատրվելու է վերադառնալ Իրան՝ համաձայնագրի շրջանակում։

«Համաձայնագրի հիմնական մասերից մեկն այն է, որ [ՄԱԳԱՏԷ-ն] և Միացյալ Նահանգներն օգնելու են Իրանին ոչնչացնել բարձր հարստացված միջուկային պաշարները, և դա շատ հստակ նշված է»,- նշել է  նա։

Մինչ Թրամփը նախկինում ենթադրել էր, որ համաձայնագրի մանրամասները կհրապարակվեն «շատ շուտով»՝ ուրբաթ օրվա արարողությունից հետո, Վենսը Fox News-ին ասել է, որ ԱՄՆ նախագահը կարող է որոշել հրապարակել Թեհրանի հետ համաձայնագիրը մինչ այդ օրը։

Վենսն ավելի վաղ CNN-ին ասել էր, որ փոխըմբռնման հուշագիրը շատ ընդհանուր փաստաթուղթ է, հավելելով, որ մանրամասների մեծ մասը կմշակվի ապագա բանակցությունների ընթացքում։

«Մի շարք հարցերի շուրջ մենք պետք է պարզենք այս հարցերը տեխնիկական բանակցությունների փուլում, բայց դա  ստեղծում է մի շրջանակ, որի միջոցով իրանցիները ստանում են գործարքի առավելությունները՝ կատարելով գործարքի շրջանակում իրենց պարտավորությունները։ Փաստաթղթի առաջին պարբերությունում նշված է, որ Իրանը կպարտավորվի պահպանել տարածաշրջանային խաղաղությունն ու կայունությունը»,- ասել է Վենսը, որը, նրա խոսքով, ներառում է նաև «ահաբեկչական կազմակերպությունների» ֆինանսավորման դադարեցումը։

«Ամենակարևորը, նրանք կունենան ստուգելի պարտավորություն՝ չստեղծել միջուկային զենք»,- հայտարարել է Վենսը։

G7-ի դաշնակիցները կփորձեն Թրամփի հետ քննարկել Իրանի շուրջ ստեղծված իրավիճակը, Մեծ Բրիտանիան և Ֆրանսիան կգլխավորեն Հորմուզի նեղուցում նավագնացությունը պաշտպանելու համար պաշտպանական առաքելություն ստեղծելու ծրագրերը։

Թրամփը նշել է, որ կարծում է, թե ԱՄՆ-ը «շատ օգնության» կարիք չի ունենա ազատ նավարկություն ապահովելու համար, սակայն հավելել, որ չի կարծում, թե «վատ գաղափար է մեկ կամ երկու նավ ունենալ» այլ երկրներից այս ռազմավարական կարևոր ջրային ուղում։

Համաձայնագիրը կերկարաձգի հրադադարը ևս 60 օրով, որի ընթացքում կողմերը կբանակցեն վերջնական համաձայնագրի մանրամասների շուրջ։ Կիրակի հայտարարելով առաջընթացի մասին՝ Պակիստանի վարչապետ Շեհբազ Շարիֆը, որի երկիրը միջնորդում էր Իրանի ու ԱՄՆ-ի միջև, ասել էր, որ այն ներառում է «ռազմական գործողությունների անհապաղ և մշտական ​​դադարեցում բոլոր ճակատներում, այդ թվում՝ Լիբանանում»։

ԱՄՆ պաշտոնյաները նշել են, որ չնայած Լիբանանն ընդգրկվում է հրադադարի շրջանակում, իսրայելական ուժերի դուրսբերումը Լիբանանի տարածքից համաձայնագրի պայման չէ։ Նրանք հավելել են, որ Իսրայելը կպահպանի ինքնապաշտպանության իրավունքը։ Իսրայելի վարչապետ Բենիամին Նեթանյահուն երկուշաբթի երեկոյան հայտարարել է, որ իսրայելական ուժերը կմնան Լիբանանի, Սիրիայի և Գազայի անվտանգության գոտիներում «այնքան ժամանակ, որքան անհրաժեշտ է» և կպահպանեն հարձակումների դեմ գործելու ազատությունը։