Թուրքիան զգուշացնում է Իրանում արտաքին միջամտության մասին

Թուրքիայի նախագահ Ռեջեփ Թայիփ Էրդողանի իշխող Արդարություն և զարգացում կուսակցության (ԱԶԿ) զգուշացրել է, որ Իրանի գործերին արտաքին միջամտությունը կարող է ավելի լայն անկարգություններ առաջացնել տարածաշրջանում, քանի որ ԱՄՆ նախագահ Դոնալդ Թրամփը սաստկացրել է Իսլամական Հանրապետության դեմ սպառնալիքները, գրում է Al Мonitor-ը։

ԱԶԿ-ի խոսնակ Օմեր Չելիքը հայտարարել է, որ Թուրքիան ընդունում է Իրանի ներքին խնդիրների խորությունը, բայց զգուշացրել է արտաքին միջամտությունից։

«Այս խնդիրների լուծումը պետք է լինի իրանական պետության, սեփական ազգային կամքի միջոցով։ Ցանկացած արտաքին միջամտություն կհանգեցնի ավելի վատ արդյունքների»,- լրագրողներին ասել է Չելիքը։

Պնդելով, որ Իսրայելը փորձում է օգտագործել անկարգությունները՝ Իրանում իշխանության փոփոխություն հրահրելու համար, Չելիքը հավելել է. «Մենք տեսնում և կանխատեսում ենք, որ Իսրայելի նպատակների շրջանակում իրականացվող միջամտությունները կհանգեցնեն ավելի մեծ ճգնաժամերի և ավելի խորը անկարգությունների»։

Այս մեկնաբանությունները հնչում են այն բանից հետո, երբ Թրամփը կիրակի հայտարարել էր, որ Թեհրանը դիմել է՝ բանակցելու համար, բայց որ Վաշինգտոնը կարող է հարվածել Իրանին մինչև հանդիպումը, կրկնելով իր նախկին նախազգուշացումը Իրանի կառավարության կողմից ցուցարարների դեմ մահացու ուժի կիրառման վերաբերյալ։

Չելիքի  մեկնաբանություններն արտացոլում են Թուրքիայի արտաքին գործերի նախարար Հաքան Ֆիդանի արտահայտած դիրքորոշումը, որը նույնպես ընդունել է իրանական ժողովրդի դժգոհությունները, բայց անկարգությունները ռեժիմի փոփոխության տանելու ցանկացած փորձ համարել աշխարհաքաղաքական նախագիծ, որը, ի վերջո, կծառայի Իսրայելի տարածաշրջանային շահերին՝ Անկարայի և հրեական պետության միջև լարվածության սրման ֆոնին։

«Ես բացարձակապես վստահ եմ, որ այն, ինչ Իսրայելը հույս ունի, չի լինի այդ արդյունքն Իրանում»,- ուրբաթ թուրքական TRT-ին ասել էր Ֆիդանը՝ հավելելով, որ Թեհրանը պետք է Արևմուտքի հետ իր վեճերը լուծի բանակցությունների միջոցով։

Անկարան զգուշանում է, որ իր արևելյան սահմանի երկայնքով ցանկացած երկարատև անկայունություն կամ իշխանության վակուում կարող է նոր ալիքներ առաջացնել դեպի Թուրքիա։ Երկիրն արդեն իսկ հյուրընկալում է աշխարհի ամենամեծ փախստական ​​բնակչությանը, այդ թվում՝ գրեթե 3 միլիոն գրանցված սիրիացիների։

Երկու երկրներն ունեն ավելի քան 530 կիլոմետր երկարությամբ սահման՝ երեք ակտիվ անցակետերով, որոնք Իրանը դարձնում են առևտրի և տարանցման հիմնական դարպաս։ Պաշտոնական թուրքական վիճակագրության համաձայն՝ երկկողմ առևտուրը 2024 թվականին գերազանցել է 5,6 միլիարդ դոլարը, ընդ որում՝ Թուրքիան Իրան է արտահանել մեքենաներ, քիմիական նյութեր, գյուղատնտեսական արտադրանք և մետաղական հանքաքարեր, ինչպես նաև ներմուծել է բնական գազ, մետաղական արտադրանք և գյուղատնտեսական ապրանքներ։

Թարգմանությունը՝ Էմմա Չոբանյանի