Թուրքիան ձգտում է ԱՄՆ-ի հետ համագործակցության հազվագյուտ մետաղների մշակման գործում՝ նոր հայտնաբերված հսկայական հանքավայրի համար

Թուրքիան, ըստ որոշ տեղեկությունների, ձգտում է համագործակցել Միացյալ Նահանգների հետ՝ Արևմտյան Անատոլիայում նոր հայտնաբերված հազվագյուտ հանքավայրերը զարգացնելու համար, ինչը նպատակ ունի ամրապնդել իր դիրքերը զարգացող բարձր տեխնոլոգիական արդյունաբերության մեջ։ Այս մասին գրում է Bloomberg-ը, որին վկայակոչում է Turkiye today-ը:

Էսքիշեհիրի Բեյլիկովայի պաշարների հարցն ավելի վաղ քննարկվել է Չինաստանի և Ռուսաստանի հետ, բայց քանի որ այդ բանակցությունները փակուղի են մտել, թուրք պաշտոնյաները դիմել են իրենց ՆԱՏՕ-ի դաշնակցին՝ հնարավոր գործընկերության համար, հայտնել է հարցին ծանոթ աղբյուրը։

Հավանական նախաձեռնությունն ի հայտ է եկել նախագահներ Դոնալդ Թրամփի և Ռեջեփ Թայիփ Էրդողանի միջև Սպիտակ տանը կայացած հանդիպումից հետո, որի ընթացքում երկու կառավարությունները ստորագրել են քաղաքացիական միջուկային էներգիայի զարգացման մասին համաձայնագիր: Անկարան և Վաշինգտոնն այժմ քննարկում են Բեյլիկովայի միացությունների վերամշակման համագործակցությունը, որոնք կարևորագույն ներդրումներ են պաշտպանական համակարգերի, վերականգնվող էներգիայի տեխնոլոգիաների և սպառողական էլեկտրոնիկայի համար։

Վաղ փորձարկումները ցույց են տալիս, որ Բեյլիկովայի հանքաքարը պարունակում է ավելի քան 1% հազվագյուտ հողային օքսիդ, մակարդակ, որը կարող է հնարավոր դարձնել առևտրային արդյունահանումը։

ԱՄՆ-ի հետ համատեղ ձեռնարկությունը կարող է փոխարինել Թուրքիայի և Չինաստանի միջև նախկինում կնքված համաձայնագրին, որը ձախողվել էր վերամշակման իրավունքների և տեխնոլոգիաների փոխանցման վերաբերյալ անհամաձայնությունների պատճառով։

Անկարան 2024 թվականի հոկտեմբերին Բեյլիկովայի տարածքի համար փոխըմբռնման հուշագիր է ստորագրել Պեկինի հետ, սակայն առաջընթացը դանդաղել է, երբ չինացի բանակցողները պնդել են հանքանյութերը տեղափոխելու և Չինաստանում վերամշակելու հարցում՝ տեղական վերամշակման թույլտվության փոխարեն։ Միևնույն ժամանակ, Թուրքիան ծրագրի իրագործելիության ուսումնասիրություններ է անցկացնում Կանադայի և Շվեյցարիայի գործընկերների հետ՝ զարգացման հնարավորությունները պահպանելու համար։

Նշվում է, որ Ռուսաստանի հետ նմանատիպ պայմաններով բանակցությունները նույնպես արդյունք չեն տվել։

Միջազգային ներդրողներ ներգրավելու համար Թուրքիան նաև նախատեսում է դիմել JORC օրենսգրքի համաձայն հավաստագրման, որը միջազգային ճանաչում ունեցող ստանդարտ է, կարգավորում է հանքային հետախուզման արդյունքների մասին հաշվետվությունները։ Հավաստագրումը կորոշի հանքավայրերի չափը և որակը և կապահովի ապագա առևտրային գործընկերությունների հավաստիությունը։

Թուրքիայի հազվագյուտ մետաղների նախաձեռնությունը համահունչ է Միացյալ Նահանգների և Եվրամիության ավելի լայն ջանքերին՝ մատակարարման շղթաները դիվերսիֆիկացնելու և Չինաստանից կախվածությունը նվազեցնելու համար, որը ներկայում գերիշխում է հազվագյուտ մետաղների համաշխարհային արտադրության և մշակման մեջ: Այս 17 մետաղական տարրերը կարևոր դեր են խաղում բարձրարժեք տեխնոլոգիաներում՝ սկսած էլեկտրական մեքենաների մարտկոցներից մինչև առաջադեմ բժշկական սարքավորումներ։

Թուրքիան նաև անցյալ տարի միացել էր ԱՄՆ-ի ու ԵՄ-ի գլխավորած գործընկերությանը՝ կարևորագույն հանքանյութերի հասանելիությունն ընդլայնելու համար, միաժամանակ, համագործակցելով Չինաստանի գլխավորած BRICS խմբի հետ և ողջունելով BYD-ի կողմից արևմտյան Անատոլիայի Մանիսա քաղաքում էլեկտրական մեքենաների՝ 1 միլիարդ դոլարի ներդրումը։

Թարգմանությունը՝ Էմմա Չոբանյանի