29.04.2026 | 14:10
Արմեն Մելիքբեկյանն ու Լևան Կոբիաշվիլին հանդիպել են ՖԻՖԱ-ի նախագահին
Ֆորդոյին զգալի վնաս է պատճառվել, ճառագայթման մակարդակի աճ չի նկատվել․ՄԱԳԱՏԷ-ի ղեկավար
Քաղաքականություն
23.06.2025 | 15:34
Ատոմային էներգիայի միջազգային կազմակերպության՝ ՄԱԳԱՏԷ-ի ղեկավար Ռաֆայել Գրոսսին գործակալության 35 երկրներից բաղկացած կառավարիչների խորհրդի արտակարգ նիստում հայտարարել է, որ Իրանի միջուկային կայանների վրա հարձակումները և հակամարտության ծանրությունը միջուկային զենքի չտարածման համաշխարհային ռեժիմի փլուզման վտանգ են ստեղծում։
Գրոսսին նշել է, որ պետք է վերադառնալ բանակցությունների սեղանի շուրջ։
«Եվ դրա համար թույլ տվեք ՄԱԳԱՏԷ-ի տեսուչներին, որոնք մեր անունից Միջուկային զենքի չտարածման մասին պայմանագրի պահապաններն են, վերադառնալ Իրանի միջուկային կայաններ և հաշվետու լինել ուրանի պաշարների վերաբերյալ, այդ թվում՝ ամենակարևորը՝ մինչև վաթսուն տոկոս հարստացված չորս հարյուր կիլոգրամի վերաբերյալ»,-ասել է Գրոսսին։
Նա նշել է, որ անհրաժեշտ ապահովվել անվտանգության երաշխիքներ, որպեսզի Իրանը կարողանա թույլ տալ ՄԱԳԱՏԷ-ի թիմերին մուտք գործել տարածքներ՝ իրավիճակը գնահատելու համար։ Ըստ Գրոսսիի՝ տեսուչները գտնում են Իրանում ու պատրաստ են դրան։
«Ֆորդոյի կայանում, որը ուրանի՝ վաթսուն տոկոս հարստացման հիմնական վայրն է Իրանում, այժմ տեսանելի են խառնարաններ, ինչը վկայում է բարձր խոցունակության զինամթերքի օգտագործման մասին։ Սա համապատասխանում է Միացյալ Նահանգների հայտարարություններին։ Այս պահին ոչ ոք, այդ թվում՝ ՄԱԳԱՏԷ-ն, չի կարող լիարժեք գնահատել Ֆորդոյի ստորգետնյա վնասը։ Հաշվի առնելով օգտագործված պայթուցիկ բեռնվածքը և ցենտրիֆուգների ծայրահեղ զգայունությունը թրթռումների նկատմամբ, ենթադրվում է, որ շատ զգալի վնաս է պատճառվել»,-ասել է Գրոսսին։
Նա նշել է, որ Սպահանի միջուկային օբյեկտում հարվածներ են հասցվել լրացուցիչ շենքերի: Վնասված շենքերի թվում են նաև ուրանի հարստացման գործընթացին առնչվող որոշ շենքեր։ Հարվածներ են հասցվել նաև թունելների մուտքերին։
Հարված է եղել նաև Նաթանզի վառելիքի հարստացման գործարանին․ ԱՄՆ-ն հաստատել է, որ օգտագործվել են հող թափանցող զինամթերք։ Իրանը տեղեկացրել է, որ երեք կայաններում էլ տեղանքից դուրս ճառագայթման մակարդակի աճ չի նկատվել։
Թարգմանությունը՝ Էմմա Չոբանյանի
