Էրդողանը կարող է կրկին առաջադրվել նախագահի պաշտոնում, եթե խորհրդարանն արտահերթ ընտրություններ նշանակի

Թուրքիայի նախագահ Ռեջեփ Թայիփ Էրդողանի հայտարարությունը, որը մարտի 31-ի ՏԻՄ ընտրությունները «վերջինն են» իր համար, շարունակում է ակտիվ քննարկվել։ Արդարադատության նախարար Յըլմազ Թունջն էլ հայտարարել է Էրդողանի՝ նախագահի պաշտոնում կրկին առաջադրվելու հնարավորության մասին, եթե խորհրդարանն արտահերթ ընտրություններ նշանակի, փոխանցում է Turkish Minute-ը։

«Եթե Թուրքիայի խորհրդարանը որոշի արտահերթ ընտրություններ նշանակել, ապա հնարավոր կլինի, որ նախագահը երրորդ անգամ առաջադրվի այդ պաշտոնում։ Տեսնենք, դեռ ժամանակ կա»,- ասել է նա լրագրողների հետ զրույցում Էրդողանի հայտարարությունը մեկնաբանելիս։

Սահմանադրության համաձայն՝ նախագահական և խորհրդարանական ընտրությունները պետք է անցկացվեն միաժամանակ։ Վերջին անգամ Թուրքիայում ընտրություններ են տեղի ունեցել 2023 թվականի մայիսին, երբ Էրդողանը նախագահական ևս մեկ ժամկետ ապահովեց։ Հաջորդ համընդհանուր ընտրությունները նշանակված են 2028-ին։ Թուրքիայում մախագահն ընտրվում է հինգ տարի ժամկետով։ Էրդողանն առաջին անգամ ընտրվել է 2014 թվականին։

Ոմանք պնդում էին, որ նա չէր կարող առաջադրվել երրորդ ժամկետում, քանի որ արդեն երկու անգամ ընտրվել է։

2017 թվականի սահմանադրական հանրաքվեն երկիրը վերածեց նախագահականի և դրանով իսկ ընդլայնեց Էրդողանի լիազորություններն ու ազդեցությունը: Թուրքիայի ընտրական իշխանությունները Էրդողանի ժամկետը չեն հաշվում 2014 թվականից ի վեր, քանի որ երկրում գործում էր խորհրդարանական համակարգ։

Բրյուսելում բնակվող փաստաբան Ալի Յըլդըզի խոսքով՝ Էրդողանը կարող է շարունակել նախագահ ընտրվել մինչև մահ, եթե խորհրդարանը յուրաքանչյուր ժամկետի ավարտից առաջ արտահերթ ընտրություններ նշանակի։

«Խորհրդարանի արտահերթ ընտրություններ նշանակելու դեպքում նախագահի այդ ժամկետը համարվում է կիսատ, ինչը հնարավոր է դարձնում նրա թեկնածության առաջադրումը»,- լրատվամիջոցին ասել է Յըլդըզը։

Թուրքիայի 600 տեղանոց խորհրդարանը կարող է արտահերթ ընտրություններ նշանակել միայն այն դեպքում, եթե դրան աջակցի օրենսդիրների երեք հինգերորդը՝ 360 պատգամավոր:

Էրդողանի իշխող «Արդարություն և զարգացում» կուսակցությունն ունի 264 մանդատ, նրա ծայրահեղ աջ դաշնակիցը՝ «Ազգայնական շարժում» կուսակցությունը (MHP)՝ 49 մանդատ, որն ընդհանուր կազմում է 313, ինչը բավարար չէ վաղաժամկետ ընտրությունների համար։

Էրդողանը, սակայն, քաղաքական դաշինքներ հաստատելու վարպետ է, նույնիսկ իր նախկին քաղաքական հակառակորդների հետ, և հեշտությամբ կարող է ստանալ օրենսդիրների պակասող թիվը՝ արտահերթ ընտրությունների անցկացումն օրինական կերպով հնարավոր դարձնելու համար։

Էմմա Չոբանյան