Քաղաքականություն
22.01.2024 | 15:51
ԵՄ պաշտոնյաներն այս շաբաթ սկսելու են հետամուտ լինել Ուկրաինային տասնյակ միլիարդավոր դոլարների ռազմական օգնություն տրամադրելու նոր ծրագրին այն բանից հետո, երբ Հունգարիան անցյալ տարվա վերջին արգելափակել էր 50 միլիարդ եվրոյի տնտեսական փաթեթը: Wall Street Journal-ի տվյալներով՝ այդ պլանը նախատեսում է 20 մլրդ եվրոյի հատկացում առաջիկա չորս տարիների ընթացքում նոր հիմնադրամի միջոցով, որը 2024-2027 թվականներին համալրվելու է 5 մլրդ եվրոյով, փոխանցում է BBC-ի ռուսական ծառայությունը։
Ենթադրվում է, որ այդ 20 միլիարդը վերադարձվելու է ԵՄ անդամ պետություններին՝ որպես փոխհատուցում տասնյակ միլիարդավոր եվրոյի ռազմական օգնության համար, որը նրանք կտրամադրեն Ուկրաինային առաջիկա չորս տարիների ընթացքում։ Ծրագրի նախագիծը, որին ծանոթացել է WSJ-ը, պաշտոնապես տարածվել է ուրբաթ:
Լրատվամիջոցը նշում է, որ պատերազմի սկզբում Եվրոպան սկսել է ԵՄ միջոցները ծախսել՝ Խաղաղության եվրոպական հիմնադրամի միջոցով Ուկրաինային մահացու ռազմական օգնության վճարման համար, և 5,5 միլիարդ եվրոն վերադարձվել է անդամ պետություններին, որոնք Կիևին զենքով, զինամթերքով, տանկերով ու ՀՕՊ հրթիռներով զինել են հիմնականում իրենց պաշարներից։ Սակայն հետագայում Հունգարիան արգելափակել է հիմնադրամից վճարումները։
Համարվում է, որ ԵՄ անդամ մի շարք երկրներ սպառել են պաշարներն այն մակարդակի, որով այլևս չեն կարող Ուկրաինային զգալի նոր օգնություն ցուցաբերել։ Հաշվի առնելով այս դժվարությունները՝ առաջարկվում է Ուկրաինայի համար ստեղծել նոր հատուկ ռազմական հիմնադրամ, որը կկլանի խաղաղության հիմնադրամի մնացած ակտիվների մի մասը և առաջիկա չորս տարին մեկ կհամալրվի 5 մլրդ եվրոյով։
Գաղափարը նրանում է, որ այդ գումարն օգտագործվի՝ փոխհատուցելու երկրներին այնպիսի օգնության համատեղ մատակարարման համար, ինչպիսիք են զինամթերքը, անօդաչու սարքերը և հակաօդային պաշտպանության հրթիռները: Մնացյալ գումաներն օգտագործվելու են ռազմական պատրաստության ծրագրի աճող ծախսերի վճարմանը: ԵՄ փաստաթղթում, ըստ WSJ-ի, մոտավոր հաշվարկ կա, որ 2024 թվականին նոր հիմնադրամը կարող է ԵՄ երկրներին առաջարկել 7,5 միլիարդ եվրոյի չափով փոխհատուցում։
Նշվում է, որ սա թույլ կտա ԵՄ ոչ մեծ պետություններին միավորել իրենց ռեսուրսները համատեղ գնումներում՝ Ուկրաինայի օգնության հարցում ավելի մեծ ազդեցություն ցուցաբերելու համար։ Ըստ պլանի հեղինակների՝ նոր հիմնադրամը կթեթևացնի եվրոպական կառավարությունների խնդիրը՝ համատեղ աշխատելու, թե ինչ ռեսուրսներ են Կիևին ավելի շատ անհրաժեշտ։
Էմմա Չոբանյան
