Հաշմանդամություն ունեցող անձանց վերաբերյալ օրենսդրական առաջիկա փոփոխություններով փորձ է արվելու պակասեցնե՞լ հաշմանդամների թիվը

Ազգային ժողովն այսօր առաջին ընթերցմամբ ընդունեց կառավարության ներկայացրած «Հաշմանդամություն ունեցող անձանց իրավունքների պաշտպանության և սոցիալական ներառման մասին» օրենքի նախագիծը:

Մինչ քվեարկությունը հիմնական զեկուցող, աշխատանքի և սոցիալական հարցերի նախարար Արտեմ Ասատրյանը հայտարարեց՝ օրենքի նախագծով կարգավորվում են հաշմանդամություն ունեցող անձանց իրավունքների պաշտպանության և սոցիալական ներառման պետական քաղաքականության հիմնական նպատակի, սկզբունքների և ուղղությունների, հաշմանդամություն ունեցող անձանց իրավունքների պաշտպանության և սոցիալական ներառման համար անհրաժեշտ կազմակերպական և իրավական հիմքերի հետ կապված հարաբերությունները, ինչպես նաև հաշմանդամություն ունեցող անձանց իրավունքների և սոցիալական ներառման համար մատչելի պայմանների և հավասար հնարավորությունների ապահովման հետ կապված այլ հարաբերություններ:

«Արգելվում է բնակավայրերի նախագծումն ու կառուցապատումը, հանրային նշանակության շենքերի և շինությունների, տրանսպորտային համակարգի շինարարությունն ու վերակառուցումը, եթե դրանք չեն բավարարում համընդհանուր դիզայնի պահանջներին կամ այլ կերպ հարմարեցված չեն հաշմանդամություն ունեցող անձանց օգտագործման համար»,- նշեց Արտեմ Ասատրյանը:

Ընդդիմադիր «Ելք» խմբակցության պատգամավոր Մանե Թանդիլյանը հակադարձեց նախարարին՝ նման շինություններ կառուցվել են ու կառուցվելու են, ապա հետաքրքրվեց. «Ինչ եք նախատեսում նման կազմակերպությունների պարագայում, որոնք ի վերջո կկառուցեն նման շենքեր, կլինե՞ն որոշակի տույժեր և տուգանքներ, եթե այո՛, ապա ի՞նչ համաչափությամբ»:

Աշխատանքի և սոցիալական հարցերի նախարարը պարզաբանեց՝ այժմ գործող նորմատիվները Քաղաքաշինության պետական կոմիտեի կողմից փոփոխության են ենթարկվում: Նկատենք, որ նախագծով հաշմանդամություն ունեցող անձնանց իրավունքների պաշտպանության, սոցիալական ներառման համար մատչելի պայմանների և հավասար հնարավորությունների նկատմամբ մոնիթորինգի իրականացումը վերապահված է Մարդու իրավունքների պաշտպանին:

«Այս օրենքի ընդունմամբ կստեղծենք հստակ նախադրյալներ հաշմանդամություն ունեցող անձանց համար հավասար հնարավորությունների ապահովման ուղղությամբ, ինչպես նաև առաջիկա տարիներին առարկայական քայլեր իրականացնելու համար»,- շեշտեց նախարարը:

ԱԺ «Ծառուկյան» խմբակցության պատգամավոր Իվետա Տոնոյանը խնդրեց պարզաբանել, թե ֆինանսական ինչ միջոցներով է ապահովվելու օրենքի կենսագործումը: Արտեմ Ասատրյանը նշեց,որ կօգտվեն ֆինանսական բոլոր հնարավոր և թույլատրելի միջոցներից:

Նախագիծը ներկայացնելիս ուշագրավ դիտարկումներով հանդես եկավ ԱԺ Սոցիալական և առողջապահության հարցերի մշտական հանձնաժողովի նախագահ Հակոբ Հակոբյանը: «Կոնվենցիան, որի համար այս օրենքն ընդունում ենք, բաժանված է հետևյալ սկզբունքով՝ անհատի՝ մինչև հաշմանդամ ճանաչվելը և հաշմանդամ ճանաչվելուց հետո: Այս օրենքը համապատասխանում է կոնվենցիային հաշմանդամ ճանաչվելուց հետո, իսկ մինչ հաշմանդամ ճանաչվելը, ինչպե՞ս պետք է հաշմանդամ ճանաչենք և ինչ գործողություններ պետք է անենք, որպեսզի չունենանք շատ հաշմանդամներ, որպեսզի հաշմանդամների թիվը պակասի, սա կլինի հաջորդ օրենքը, որ կգա Ազգային ժողով»:

ՀՀԿ-ական պատգամավորի այս հայտարարությունից հետո «Ելք» խմբակցության պատգամավոր Արարատ Միրզոյանը տարակուսանք հայտնեց՝ մարդիկ շատ դեպքերում ծնվում են անբուժելի հիվանդություններով:

«Խոսքը պետք է լինի ոչ թե նրանց թիվը պակասեցնելու, այլև հասարակության մեջ առավելագույն ձևով ինտեգրելու մասին, որպեսզի մարդիկ կարողանան ամեն ինչից օգտվել: Չի կարելի նրանց պակասեցնել»,- նշեց Արարատ Միրզոյանը:

Հակոբ Հակոբյանը փորձեց պարզաբանել, թե իր ասած կանխարգելիչ գործողությունները ներկայացված օրինագծին չէր վերաբերում: «Իմ ասածը վերաբերում է այն օրենքին, որը նոր պետք է ներկայացվի Ազգային ժողով, որպեսի կարողանանք հաշմանդամ անձանց հնարավորինս քիչ քանակ ունենալ»,- նշեց Հակոբ Հակոբյանը:

Արարատ Միրզոյանը շարունակեց պնդել՝ կարևոր չէ, թե որ օրենքի մասին է խոսքը, պարզապես հաշմանդամություն ունեցող անձանց թիվը պակասեցնելու փորձերի փոխարեն, անհրաժեշտ է նրանց համար պատշաճ պայմաններ ստեղծել: Ի վերջո նախագծին առաջին ընթերցմամբ կողմ քվեարկեց 68, դեմ՝ 1, ձեռնպահ 22 պատգամավոր:

Շողիկ Գալստյան