ՌԴ-ից ընտրողների ներհո՞սք, թե՞ ընդհանուր այցելություններ․ ինչպես է տվյալների ընտրությունը փոխում պատկերը
Այսօր Fip.am կայքում հրապարակվել է «ՌԴ-ից Հայաստան ժամանողների դինամիկան. մայիսին գրանցվել է 20.3, հունիսին՝ 38% աճ» վերնագրով հոդված, ըստ որի՝ նախընտրական ժամանակահատվածում արձանագրվել է ներհոսքի շեշտակի աճ՝ թե՛ մայիս ամսվա, թե՛ հունիսի առաջին շաբաթվա համեմատականում։
Նույն թեմայի վերաբերյալ 2026-ի հունիսի 5-ին Factor.am-ն էր հրապարակում արել, որի արդյունքներով արձանագրվել էր, որ ընտրություններից առաջ Հայաստան ժամանած ՀՀ քաղաքացիների թիվն ավելի քիչ է եղել, քան նախորդ տարի։
Քանի որ Fip․am-ի հոդվածը սկսվում է «Ռուսաստանի Դաշնությունից հայաստանյան ընտրություններին մասնակցելու նպատակով քաղաքացիների ժամանելու մասին» դիտարկումով, տպավորություն է ստեղծվում, թե ներկայացված վիճակագրության կտրուկ աճը վերաբերում է ընտրություններից առաջ հենց ընտրելու նպատակով Հայաստան եկած քաղաքացիներին։
Թե՛ Factor.am-ը, թե՛ Fip.am-ը տվյալները ստացել են Ազգային անվտանգության ծառայությունից։
Fip.am-ը գրել է, որ օրինակ՝ 2026թ. մայիսին ժամանել է 131․852 անձ, որից 121․736-ը՝ «Զվարթնոց», 5․964-ը՝ «Շիրակ» օդանավակայաններով։
Factor.am-ի ստացած տվյալներով՝ 2026-ի մայիսին Հայաստան է ժամանել 159․671 քաղաքացի, որից 69․504-ը՝ «Զվարթնոց», 2․508-ը՝ «Շիրակ» օդանավակայաններով։
Factor.am-ը ԱԱԾ-ից պարզել է, որ 2 հրապարակման տվյալներն էլ ճիշտ են։ Տվյալների այս տարբերությունը շատ պարզ բացատրություն ունի․ Fip.am-ն ԱԱԾ-ից խնդրել և ստացել է նշված ժամանակաշրջանում Ռուսաստանից դեպի Հայաստան այցելած բոլոր անձանց քանակը՝ ոչ միայն ՀՀ քաղաքացիների, իսկ Factor.am-ը ԱԱԾ-ից խնդրել և ստացել է բոլոր երկրներից ժամանած ՀՀ քաղաքացիություն ունեցողների տվյալները։
Նկատենք, որ ընտրություններից առաջ այցելությունների նման վիճակագրության համատեքստում կարևոր է հենց ՀՀ քաղաքացիություն ունեցողների ժամանման տվյալը, որը, ինչպես իր հրապարակման մեջ նշել էր Factor.am-ը,
-2026 թվականի մայիսի 1-ից հունիսի 4-ն ընկած ժամանակահատվածում Հայաստան ժամանած ՀՀ քաղաքացիների թիվը 13․390-ով ավելի քիչ է եղել, քան նախորդ տարվա նույն օրերին․ 2025-ին Հայաստան է ժամանել 193․047 ՀՀ քաղաքացի, 2026-ի նույն օրերին՝ 179․657 ՀՀ քաղաքացի,
-միաժամանակ՝ «Շիրակ» և «Զվարթնոց» օդանավակայաններով 2026 թվականին Հայաստան ժամանել է 2․571-ով ավելի շատ ՀՀ քաղաքացի, քան 2025 թվականին, համապատասխանաբար՝ 79․670 և 82․241 ՀՀ քաղաքացի։
Հավելենք, որ Հայաստանում ընտրելու իրավունք ունեցող երկքաղաքացիները ՌԴ-ՀՀ սահմանը կարող են հատել նաև ռուսական անձնագրով, ապա ընտրության գնալ հայկական անձնագրով։ Բայց սահմանը հատողների մեջ քիչ չէ նաև պարզապես զբոսաշրջիկների թիվը։
Այսպիսով, և՛ Fip.am-ի, և՛ Factor.am-ի տվյալները վերաբերում են Ռուսաստանից Հայաստան հոսքի թվերին, երկուսն էլ իրական են՝ այն պարզ տարբերությամբ, որ Factor.am-ը ներկայացրել է միայն ՀՀ քաղաքացիների մասին տվյալը, իսկ Fip.am-ն ընդգրկել է Ռուսաստանից բոլոր ժամանողներին։ Մինչդեռ նկատենք, որ ընտրությունների արդյունքների վրա իրենց քվեարկությամբ ազդեցություն կարող են ունենալ միայն ՀՀ քաղաքացիները։
Գայանե Խաչատրյան