Մի խումբ ցեղասպանագետներ մտահոգություն են հայտնել Էդիտա Գզոյանի՝ աշխատանքից հեռացման կապակցությամբ

Լուրեր

22.11.2026 | 22:27
Սյունիքում մեքենաներ են արգելափակվել․ փրկարարներն օգնություն են ցուցաբերում
22.11.2026 | 21:17
Հայաստանի էներգահամակարգը հարևան մյուս երկու երկրների համակարգերին ինտեգրելը ՀԷՑ-ի հետ կապելը մանիպուլյացիա է․ Ռոմանոս Պետրոսյան
22.11.2026 | 21:01
Փակ և դժվարանցանելի ճանապարհներ Հայաստանում․ Փրկարար ծառայությունը տեղեկացնում է
22.11.2026 | 20:00
Շինաղբի սարեր Հայաստանի ձորերում․ կառուցապատման բումի անտեսված ՇԵՐՏԵՐԸ. ՏԵՍԱՆՅՈւԹ
22.11.2026 | 19:25
COP31-ի մասնակիցներին չի հաջողվել համաձայնեցնել եզրափակիչ հայտարարությունը․ համաժողովն ավարտվել է սկանդալով
22.11.2026 | 18:54
Արթուր Հարությունյանը ԿԸՀ դատարկ հայտարարագիր է ներկայացրել
22.11.2026 | 18:31
Երևանի Մալաթիա-Սեբաստիա վարչական շրջանի մի շարք հասցեներում ջրանջատում կլինի
22.11.2026 | 18:13
Ֆրանսիայում տասնյակ հազարավոր մարդիկ կրկին դուրս են եկել բողոքի ցույցերի
22.11.2026 | 17:52
Հայաստանի մի շարք շրջաններում ձյուն և ձնախառն անձրև է տեղում
22.11.2026 | 17:32
Պաշտպանության փոխնախարար Կարեն Բրուտյանն այցելել է զորամասեր և ամրացված շրջաններ
22.11.2026 | 17:11
Դատարանը մերժել է Վալերիյ Օսիպյանից պետության նվիրած բնակարանը բռնագանձելու՝ Դատախազության պահանջը
22.11.2026 | 16:34
Ռազմական ոստիկանությունը կուժեղացնի պայքարը քրեական ենթամշակույթի և արատավոր բարքերի դեմ
22.11.2026 | 15:59
Արմավիրի մարզի մի շարք բնակավայրերում փորձարկվելու են էլեկտրական շչակներ․ ՓԾ
22.11.2026 | 15:13
Նոյեմբերի 22-ին Դավթաշենի 4-րդ թաղամասում ջուր չի լինի
22.11.2026 | 14:50
Կրասնոդարի երկրամասում ուկրաինական անօդաչուների հարձակման հետևանքով 5 մարդ է տուժել․ հնարավոր է՝ թիրախավորվել է Ռոսգվարդիայի շենքը
Բոլորը

Հայ և օտարազգի մի շարք ցեղասպանագետներ բաց նամակ են հղել՝ խորը մտահոգություն հայտնելով Հայոց ցեղասպանության թանգարան-ինստիտուտի արդեն տնօրեն Էդիտա Գզոյանի՝ աշխատանքից ազատման դիմում գրելու և «Հայոց ցեղասպանության թանգարան-ինստիտուտում տեղի ունեցած վերջին անհանգստացնող զարգացումների վերաբերյալ»։

Նշվում է, որ դոկտոր Էդիտա Գզոյանը հրաժարական է տվել, ըստ տեղեկությունների, Կառավարության ճնշման տակ, այլ ոչ թե ազատ ընտրությամբ։

«Դոկտոր Գզոյանը բարձրացրել է ՀՑԹԻ միջազգային ակադեմիական հեղինակությունը, նրա ղեկավարությամբ ինստիտուտն ընդլայնել է իր արխիվային հավաքածուները, կազմակերպել է կարևոր սիմպոզիումներ և կոնֆերանսներ, ինչպես նաև ստեղծել գիտական աշխատանքներ, որոնք զգալիորեն առաջ են մղել ցեղասպանագիտության ուսումնասիրություններն ամբողջ աշխարհում։ Նա անխոնջ պաշտպանն է եղել Հայոց ցեղասպանության, որն ամրապնդել է անցյալի անարդարությունների վերաբերյալ համաշխարհային ըմբռնումը և աջակցել պատմական ճշմարտության վերականգնման գործին։ Հատկապես մտահոգիչ է նրա հարկադիր հեռացման ժամանակացույցը և համատեքստը»,- ասվում է նամակում։

Նշվում է, որ ընդամենը մի քանի շաբաթ առաջ դոկտոր Գզոյանն անձամբ ուղեկցել է ԱՄՆ փոխնախագահ Ջեյ Դի Վենսին Ծիծեռնակաբերդի հուշահամալիր այցելության ժամանակ: Նա ներկայացրել է ոչ միայն 1915 թվականի ցեղասպանությունը, այլև հետագայում Սումգայիթում, Կիրովաբադում և Բաքվում տեղի ունեցած հայերի կոտորածները՝ ընդգծելով տարածաշրջանում հայերի դեմ բռնության պատմական շարունակականությունը։

«Իրադարձությունների հաջորդականությունը ցույց է տալիս ավելի լայն և խորապես մտահոգիչ օրինաչափություն՝ անկախ ակադեմիական ձայների լռեցում՝ քաղաքական հարմարության օգտին։ Կան բոլոր հիմքերը կարծելու, որ սա ավելի շատ վերաբերում է ոչ թե թանգարանի կառավարմանը, այլ ՀՑԹԻ-ի վերադասավորմանը՝ աշխատանքը համապատասխանեցնելով աշխարհաքաղաքական առաջնահերթություններին, մասնավորապես՝ ձգտելով խուսափել Ադրբեջանին առնչվող վայրագությունների անկեղծ քննարկումից՝ շարունակվող կարգավորման գործընթացի ֆոնին»,- ասվում է է նամակում։

Հեղինակներն ընդգծում են, որ Հայոց ցեղասպանության թանգարան-ինստիտուտը պարզապես զբոսաշրջային վայր չէ։ Այն պատմական հիշողության և գիտական կենտրոն է, ժխտման և խեղաթյուրման դեմ պաշտպանություն։ Դա նշանակում է, որ ինստիտուտի ղեկավարությունը պետք է պաշտպանված լինի քաղաքական միջամտությունից։

Նշվում է նաև, որ Էդիտա Գզոյանին Հայոց ցեղասպանության թանգարան-ինստիտուտի (ՀՑԹԻ) տնօրենի պաշտոնից հեռացնելու ցանկացած փորձ լրջորեն կվտանգի ինստիտուտի ապագան և կխաթարի դրա հեղինակությունը միջազգային գիտական ​​​​համայնքում: Նման որոշումը ոչ միայն կխաթարի ինստիտուտի ընթացիկ աշխատանքը, այլև խորապես մտահոգիչ ազդանշան կհղի աշխարհի առաջատար ցեղասպանագետների համար՝ նրանց հետ պահելով ՀՑԹԻ-ի հետ համագործակցելուց և թուլացնելով համաշխարհային ակադեմիական գործընկերությունները, որոնք կարևոր են դրա առաքելության համար:

Այդ պատճառով հեղինակները խստորեն կոչ են անում Հայաստանի կառավարությանը՝ զերծ մնալ ինստիտուտի ղեկավարության գործերին միջամտելուց։ Նրանք կոչ են անում իշխանություններին՝ հարգել ՀՑԹԻ անկախությունը և ապահովել, որ դոկտոր Գզոյանին թույլատրվի շարունակել իր աշխատանքը՝ առանց քաղաքական ճնշման կամ միջամտության։ Ինստիտուտի ինքնավարության և ղեկավարության պաշտպանությունը կարևոր է նրա հեղինակությունը պահպանելու, գիտական ​​առաքելությունը պաշտպանելու և միջազգային ակադեմիական հանրության վստահությունը պահպանելու համար։

Թարգմանությունը՝ Էմմա Չոբանյանի