ԱՄՆ, թե Իրան, ՀՀ-ն պետք է ընտրի․ առևտուր՝ Թրամփի կանոններով. ՏԵՍԱՆՅՈՒԹ

Իրանի հետ առևտուրն այսուհետ կարող է թանկ նստել․ ԱՄՆ նախագահ Դոնալդ Թրամփը հայտարարել է, որ Թեհրանի հետ գործարքներ կնքող ցանկացած երկիր 25% մաքսատուրք կվճարի ԱՄՆ արտահանման դեպքում։

Հայաստան-ԱՄՆ առևտրաշրջանառությունը տարեկան շուրջ 300 մլն դոլարի է հասնում, ներմուծումը 5 անգամ ավելի է, քան արտահանումը։ Իրանի հետ ավելի քան 700 միլիոնի առևտուր ենք անում, որից 600 միլիոնը դեպի Հայաստան ներկրումն է։ Տնտեսագետ Սուրեն Պարսյանի խոսքով՝ ԱՄՆ-ի կողմից 25% մաքսատուրքի պատճառով Իրանի հետ ապրանքաշրջանառությունից չպետք է հրաժարվենք։

Տնտեսագետի խոսքով՝ ադամանդի արտահանման այլ շուկա կարող է գտնվել, եթե նույնիսկ որոշենք այն ԱՄՆ չարտահանել, մեծ կորուստ չենք ունենա: Իրանի դեպքում, ըստ Պարսյանի, ոչ միայն առևտրաշրջանառությունն է մեծ, այն Հայաստանի համար որպես տարանցիկ երկիր ռազմավարական նշանակություն ունի: 

Պարսյանը կարծում է, որ հնարավոր է բանակցությունների արդյունքում հասնել մաքսատուրքի իջեցման։ Դեռ նախորդ տարվա ապրիլին Թրամփը հրապարակել էր մաքսատուրքերի տոկոսները տարբեր երկրների համար․ ՀՀ-ի համար 10% մաքսատուրք էր սահմանվել։ Նախորդ տարի Հայաստանի առևտրաշրջանառությունն ԱՄՆ-ի հետ, 2024 թվականի համեմատ, նվազել է 12,7 մլն դոլարով։

Վաշինգտոնը թեև մշտապես խիստ պատժամիջոցներ է կիրառել Իրանի նկատմամբ, սակայն Հայաստանի պարագայում հաշվի է առել աշխարհաքաղաքական պայմանները՝ նկատում է «Ազատ քաղաքացի» ՀԿ նախագահ Հովսեփ Խուրշուդյանը։ Նրա կարծիքով՝ այսօր Վաշինգտոնում կայանալիք Միրզոյան-Ռուբիո հանդիպման հիմնական թեման TRIPP-ը կլինի, սակայն նոր մաքսային ռեժիմի հարցը ևս կարող է քննարկվել։

Թե ինչ քայլեր կձեռնարկի Հայաստանը 25 տոկոս մաքսատուրքի հնարավոր կիրառման դեպքում, պաշտոնապես դեռևս չի հաղորդվում. Factor TV-ին չհաջողվեց արտաքին քաղաքական գերատեսչությունից պատասխան ստանալ։ Թեև որոշումը միայն հայտարարության մակարդակում է և դեռևս  հրապարակված չէ, մասնագետների կարծիքով՝ վերջնական որոշման դեպքում այն էական ազդեցություն չի ունենա Հայաստանի տնտեսության վրա: 

Մանրամասները՝ տեսանյութում։

Անի Թամրազյան