Թեև Հասանովը պնդում է, որ Ստալինը ոչ մի կապ չունի «ադրբեջանցի» էթնոնիմի ստեղծման հետ, բայց փաստն այն է, որ հենց Ստալինի ղեկավարման տարիներին հաստատվեց այդ անվանումը․ «Գեղարդ» հիմնադրամ

Լուրեր

14.01.2026 | 18:44
Ղրղզստանում առաջարկում են Վլադիմիր Սոլովյովին անցանկալի անձ հայտարարել
14.01.2026 | 18:30
Ադրբեջանի ԱԳՆ-ն արձագանքել է ՀՀ-ի և ԱՄՆ-ի միջև TRIPP-ի վերաբերյալ փաստաթղթին
14.01.2026 | 18:24
Սիրողական թենիսիստը 670 հազար դոլար է հաղթել Australian Open-ից առաջ մինի մրցաշարում․ ՏԵՍԱՆՅՈՒԹ
14.01.2026 | 18:13
Ադրբեջանը որոշ գերիների վերադարձնելով՝ փորձել է խուսափել նրանց կյանքի և առողջության իրավունքի համար սեփական պատասխանատվությունից․ Սիրանուշ Սահակյան
14.01.2026 | 18:11
Իրանը զգուշացրել է Թուրքիային և մյուս հարևաններին՝ կարող է հարվածել ամերիկյան բազաներին, եթե Վաշինգտոնը հարված հասցնի
14.01.2026 | 18:04
Ադրբեջանը 4 հայ գերիների է վերադարձրել // ՀՀ-ն ցմահ ազատազրկված վարձկանների է փոխանցել Սիրիային․ ԼՈՒՐԵՐ
14.01.2026 | 17:58
Շաքիլ Օ’Նիլը նշել է պատմության թոփ-10 բասկետբոլիստներին
14.01.2026 | 17:47
Մարմարաշենում 14 մեքենա է բախվել
14.01.2026 | 17:39
Ուկրաինայում ռազմական դրությունը երկարացվել է ևս երեք ամսով
14.01.2026 | 17:30
«Անակնկալի եկանք»․ Վագիֆ Խաչատրյանի դուստրը Երևան է ուղևորվում
14.01.2026 | 17:26
Վարչապետը հրաժեշտի հանդիպում է ունեցել ԵՄ քաղաքացիական դիտորդական առաքելության ղեկավարի հետ
14.01.2026 | 17:15
Նախիջևանում վերակառուցվում են երկաթուղային կայարանները
14.01.2026 | 17:08
Քաղաքականության մեջ Եկեղեցու ներգրավված լինելու մեղադրանքը անհիմն է ու անընդունելի․ Մայր Աթոռում ԳՀԽ նիստ է կայացել
14.01.2026 | 17:00
Ադրբեջանը 4 գերի վերադարձրեց․ Թրամփի ուղին մտնում է գործնական փուլ․ զրույց Արեգ Քոչինյանի հետ․ ՏԵՍԱՆՅՈՒԹ
14.01.2026 | 16:53
Տիմոշենկոյին մեղադրանք է առաջադրվել պատգամավորներին կաշառելու փորձի գործով
Բոլորը

«Գեղարդ» հիմնադրամը Ադրբեջանի կողմից պատմության հերթական խեղաթյուրումների վերաբերյալ հայտարարություն է տարածել։

Հայտարարությունը՝ ստորև․

« «Գեղարդ» գիտավերլուծական հիմնադրամը բազմաթիվ հրապարակումներով ներկայացրել է Ադրբեջանում պատմության կեղծման բազում օրինակներ։

Օրերս ադրբեջանական լրատվամիջոցներով հրապարակվեց «դիվանագետ, պատմաբան, պատմական գիտությունների դոկտոր» Հասան Հասանովի հարցազրույցը, որի աշխատանքը իրենից ներկայացնում է պատմության տարբեր դրվագների աղավաղում և կեղծում։

Հասանովը պնդում է, որ «ադրբեջանցի ժողովուրդը, Ստալինից 2300 տարի առաջ, հունահռոմեական աղբյուրներում կոչվել է ատրպատականցի-ադրբեջանցի»։

Հարցազրույցում առկա պնդումները ոչ միայն հակագիտական են ու հակապատմական են, այլև հակասում են տրամաբանության օրենքներին։

Հարկ չկա անգամ հակափաստարկելու, որ մ․թ․ա․ 4-րդ դարում Ատրոպատեսի ստեղծած պետական միավորը ոչ մի առնչություն չի կարող ունենալ ժամանակակից Ադրբեջան պետության հետ։ Միաժամանակ՝ Հասանովն Ատրոպատենեի ստեղծումը երեք դար հետ է տանում՝ ընդհուպ մինչև Ասորեստանի տերության կործանում՝ մ․թ․ա․ 612 թվական։

Իր պնդմանը «կշիռ տալու» համար հեղինակը մեջբերում է առավել ուշ շրջանի հռոմեական ու ասորական աղբյուրներ, որոնցում ոչ մի ակնարկ անգամ չկա՝ Ատրոպատենեն մ․թ․ա․ 7-րդ դարով թվագրելու, առավել ևս՝ ներկայիս Ադրբեջանի հետ կապելու վերաբերյալ։

Այս խնդրի վերաբերյալ կարող եք ծանոթանալ «Գեղարդ» հիմնադրամի հետևյալ նյութերին՝

Պատմագիտական զեղծարարությունները Ադրբեջանի պատմության վերաբերյալ

Միջնադարյան ոչ մի քարտեզում Ադրբեջան անուն գոյություն չունի․ Ռուբեն Գալչյան

Իսկ հարցին, թե ինչու ցարական կառավարման կամ խորհրդային իշխանության սկզբնական շրջանում ներկայիս ադրբեջանցիները ներկայացվել են թաթար էթնոանունով, Հասանովը «հանճարեղ» պատասխան ունի՝ «ադրբեջանցի» անվանումն արգելքի տակ է եղել։

Խորհրդային տարիներին միջնադարյան ադրբեջանցու կերպարի ստեղծման մասին տես՝

«Միջնադարյան ադրբեջանցու» ստեղծման ուղիղ համեմատականը Հայրենական մեծ պատերազմի տարիներին՝ ըստ Ի․ Պետրուշևսկիի աշխատանքների

Բաքու քաղաքի բնակչությունը XIX դարում

Իրականությունն այն է, որ ներկայիս Ադրբեջանի տարածքում ապրող ադրբեջանցիներն այդպես են սկսել կոչվել 1920-1930-ական թվականներին՝ ԽՍՀՄ վարած քաղաքականության արդյունքում։ 1937 թ. Խորհրդային Ադրբեջանի սահմանադրության մեջ հիշատակվեց «ադրբեջանցի ժողովուրդ» եզրույթը, իսկ 1939 թ. Համամիութենական մարդահամարով՝ Ադրբեջանի «տիտղոսակիր ժողովրդի»  ներկայացուցիչները (նաև՝ Խորհրդային Հայաստանի և Խորհրդային Վրաստանի թյուրքախոս մահմեդականները) ստացան «ադրբեջանցի» անվանումը: Չնայած Հասանովը նշում է, որ Ստալինը ոչ մի կապ չունի «ադրբեջանցի» էթնոնիմի ստեղծման հետ, փաստն այն է, որ հենց Ստալինի ղեկավարման տարիներին ներկայիս ադրբեջանցիների համար վերջնականապես հաստատվեց այդ անվանումը»։