Ալիևը բռնաճնշումներով խլում է «Նախիջևանի խանի» որդիների ունեցվածքը

Փաստաթղթերը ցույց են տալիս, որ  Նախիջևանի ինքնավար Հանրապետության նախկին ղեկավար Վասիֆ Թալիբովի  որդիները փոխանցել են տասնյակ միլիոնավոր դոլարների ունեցվածքի սեփականությունն այն բանից հետո, երբ իրենց հայրը հրաժարական է տվել պաշտոնից Ադրբեջանի նախագահ Իլհամ Ալիևի ճնշումներից հետո, գրում է OCCRP-ն։

Վասիֆ Թալիբովը 27 տարի նախագահել է Նախիջևանի գաղտնի և ճնշող վարչակազմը։ Ինքնավար հանրապետություն, որը հաճախ անվանում են «Ադրբեջանի Հյուսիսային Կորեա», իսկ Թալիբովին՝ «Նախիջևանի խան»։ Այդ ընթացքում Թալիբովների ընտանիքը հսկայական հարստություն է կուտակել, այդ թվում՝ գույք և ընկերություններ Ադրբեջանում և տարածաշրջանի այլ վայրերում։

Նշենք, որ Վասիֆ Թալիբովը համարվում էր Ադրբեջանի նախկին նախագահ Հեյդար Ալիևի ամենամտերիմ մարդկանցից մեկը։ Նախիջևանում Հեյդար Ալիևի ղեկավարման տարիներին (1991-1993 թթ.) Թալիբովը եղել է Ինքնավար Հանրապետության Գերագույն Մեջլիսի նախագահի գլխավոր օգնականը, 1995 թվականից Նախիջևանի Ինքնավար Հանրապետության խորհրդարանի ղեկավարն էր։ Թալիբովն իշխանության է հասել Սևիլ Սուլթանովայի հետ ամուսնության շնորհիվ, որը Հեյդար Ալիևի զարմուհին է՝ եղբոր դուստրը։ Վերջին շրջանում Բաքվի ճնշումների հետևանքով անցյալ տարվա դեկտեմբերին նա հրաժարական է տվել։

Նախագահ Ալիևը չի ներկայացրել բռնաճնշումների դրդապատճառները, սակայն 2022 թվականի OCCRP-ի հետաքննությունը բացահայտել էր, որ  Թալիբովի որդիները՝ Ռզան և Սեյմուրը, ստացել են կասկածելի ավելի քան 20 միլիոն դոլար Credit Suisse-ում և այլ դրամական փոխանցումներ ու անշարժ գույք են գնել Դուբայում և Վրաստանում՝ շուրջ 63 միլիոն դոլար ընդհանուր արժողությամբ։

Թալիբովների ընտանիքի անդամներին էր պատկանում Նախիջևան բանկի 100 տոկոսը, որը հիմնված է ինքնավար մարզում, սակայն փետրվարի 1-ին նրանք վաճառել են իրենց բաժնետոմսերը։

Ռզան և Սեյմուրը վերջերս փոխանցել են Դուբայում գտնվող առնվազն 39 միլիոն դոլար արժողությամբ վեց անշարժ գույք: Ռզան փոխել է նաև Վրաստանում հինգաստղանի հյուրանոցի սեփականատիրոջը։ Եղբայրները չեն պատասխանել OCCRP-ի մեկնաբանություններին։

Ռզան պահպանել է իր պաշտոնը Բաքվում՝ որպես Պետական միգրացիոն ծառայության Քաղաքացիության հարցերի բաժնի ղեկավար: Սեյմուրը Նախիջևանի խորհրդարանի անդամ է՝ առնվազն մինչև հաջորդ ընտրությունները, որոնք նախատեսված են 2025 թվականին:

Մինչև վերջերս Սեյմուրի անունը կար Դուբայի բարձրահարկ շենքում գտնվող The Class Hotel Apartments-ի սեփականության փաստաթղթերում: Լրագրողների ձեռք բերած փաստաթղթերը ցույց են տալիս, որ այժմ այն, առնվազն թղթի վրա, պատկանում է Թուրքիայի քաղաքացի Ֆաթիհ Այդընին: Այդընը թուրքական Reges Turizm İnşaat Sanayi ve Ticaret A.Ş. ընկերության նախագահն է, որը սերտորեն կապված է Թալիբովների ընտանիքի հետ։ Իր փաստաբանի միջոցով Այդընը հրաժարվել է պատասխանել հարցին՝ արդյո՞ք անձամբ ճանաչում է Թալիբովներին կամ ինչպե՞ս է ձեռք բերել Սեյմուրի Դուբայի սեփականությունը:

Սեյմուրի եղբայր Ռզան նույնպես Դուբայում ունեցել է երեք անշարժ գույք, որոնք նույնպես այժմ փոխանցվել են մեկ այլ սեփականատիրոջ: Վրաստանում նա փոխանցել է հինգաստղանի հյուրանոցի սեփականությունը Բաթումում՝ Սև ծովի ափին գտնվող հանգստավայրային քաղաքում:

Դեկտեմբերին, մինչ հոր կառավարությունը Նախիջևանում ճնշումների էր ենթարկվում, Ռզան գովազդում էր Divan Suites Batumi հյուրանոցի վաճառքը 18 միլիոն դոլարով: Վաճառքի համար նա  լիազորագիր է տվել Ադրբեջանի քաղաքացու՝ Զամին Գադիմովին, վկայում են Վրաստանի բիզնես ռեգիստրի փաստաթղթերը: Գադիմովը եղել է ադրբեջանական Gəmiqaya Turizm MMC ընկերության գործադիր տնօրենը: Այդ ընկերությունը մտնում էր Gamigaya ընկերությունների ցանցի մեջ, որը վերահսկվում էր Թալիբովների ընտանիքի կողմից։

Գադիմովը նաև եղել է Թալիբովներին առնչվող թուրքական Reges Turizm İnşaat ընկերության նախագահը՝ մինչև հունվարին Այդընը ստանձնել է  այդ պաշտոնը:

Սոցցանցերում Գադիմովի գրառումները ցույց են տալիս, որ նա Վրաստան է մեկնել հունվարի 11-ին: Նույն օրը բիզնես ռեգիստրի փաստաթղթերը արձանագրել են Kervan Turizm Ltd ընկերության վաճառքը, որը պատկանում էր Divan Suites-ին: Գնորդը Լևենթ Աբի անունով Թուրքիայի քաղաքացի է, որը, ըստ երևույթին, վճարել է 8,5 միլիոն դոլար, ինչը զգալի գումար է, բայց գրեթե 10 միլիոն դոլարով պակաս, քան հյուրանոցի նախապես հայտարարված գինն էր։

Էմմա Չոբանյան