Տնտեսություն
01.05.2020 | 19:35
Մայիսի 1-ից ուժի մեջ է մտել նավթի արդյունահանման կրճատմանն ուղղված ՕՊԵԿ+-ի նոր գործարքը: Համաձայնությունը ձեռք էր բերվել ապրիլի 12-ին: Նախատեսվում է մայիս-հունիսին նավթի արդյունահանումը կրճատել օրական 9.7 մլն բարելով, իսկ ՕՊԵԿ-ի կազմում չներառված երկրներից՝ ԱՄՆ-ից, Կանադայից, Նորվեգիայից, ակնկալվում է օրական 5 մլն բարելի չափով կրճատում: Որոշման նպատակը նավթի շուկայում կոլապսից խուսափելն է:
ՏԱՍՍ-ի փոխանցմամբ՝ սահմանափակումների ծավալն աննախադեպ է. գործարքի մասնակից երկրները մայիս-հունիսին «կզոհաբերեն» արդյունահանման շուրջ 20 տոկոսը:
Փորձագետների կարծիքով՝ գործարք մասնակիցներն այս անգամ ստիպված կլինեն լիարժեք հետևել համաձայնության պայմաններին, քանի որ խոսքն այս դեպքում գոյատևման մասին է:
Կորոնավիրուսի համաճարակն ամբողջ աշխարհում էներգառեսուրսների սպառման՝ պատմության մեջ ամենախոշոր անկման է հանգեցրել: Միջազգային էներգետիկ գործակալության (ՄԷԳ) տվյալներով՝ նավթի պահանջարկը երկրորդ եռամսյակում կնվազի օրական շուրջ 23 մլն բարելով: ՕՊԵԿ-ում զգուշացրել են, որ նավթի հսկայական պաշարներն արդեն մայիսին կարող են լցնել բոլոր պահուստարանները, եթե անհապաղ անհրաժեշտ միջոցներ չձեռնարկվեն:
Աղբյուրի փոխանցմամբ՝ որոշակի լավատեսություն ի հայտ եկավ ապրիլին, երբ Ռուսաստանն ու Սաուդյան Արաբիան վերջապես հաղթահարեցին տարաձայնություններն ու վերականգնեցին ՕՊԵԿ+-ի շրջանակում արդյունահանման կրճատման մշակված մեխանիզմը: Սակայն ԱՄՆ-ին, Կանադային, Բրազիլիային և Նորվեգիան կամավոր նավթի արդյունահանումը նվազեցնելու նրանց փորձերն այնքան էլ հաջող չէին. 2020 թվականի երկրորդ կեսին արդյունահանումը կրճատելուն համաձայնեց միայն Նորվեգիան:
ՄԷԳ-ի գնահատմամբ՝ ՕՊԵԿ+-ում չներառված նավթի մատակարարները դրա արդյունահանումը կկրճատեն օրական 2.5 մլն բարելից ոչ ավելի: Արդյունքում, նույնիսկ խոշոր նավթ արտադրողների ընդհանուր ջանքերը բավարար չեն լինի՝ երկրորդ եռամսյակում առաջարկի և պահանջարկի անհամամասնությունն ամբողջությամբ լրացնելու համար:
