Արարատ Միրզոյանը՝ Ադրբեջանի հետ բանակցություններում հիմնական երկու խնդիրների և Թուրքիայի հետ կարգավորման գործընթացի մասին

ՀՀ ԱԳ նախարար Արարատ Միրզոյանը Անթալիայի դիվանագիտական ֆորումի շրջանակում, որն անցկացվել է մարտի 1-3-ը, հարցազրույց է տվել թուրքական պետական «Անադոլու» գործակալությանը։

Նա նշել է, որ ​​ֆորումն իսկապես տպավորիչ է, որին արդեն 2-րդ անգամ է մասնակցում։ Հիշեցնելով, որ ֆորումն անցյալ տարի չէր կազմակերպվել փետրվարի ավերիչ երկրաշարժերի պատճառով, Միրզոյանը հայտարարել է, որ երկրաշարժից հետո մեկնել է Թուրքիա, այցելել տուժած շրջաններ ու Անկարա։ Նա նաև հիշեցրել է, որ Հայաստանի և Թուրքիայի միջև հարաբերությունների կարգավորման գործընթացի համար նշանակվել են հատուկ ներկայացուցիչներ, և որ նրանք ունեն շփումներ հանդիպումների և հեռախոսային զրույցների ձևաչափով։

ՀՀ ԱԳ նախարարը նշել է, որ պայմանավորվածություն է ձեռք բերվել՝ բացել Թուրքիայի և Հայաստանի միջև ցամաքային սահմանը երկու երկրներ այցելող երրորդ երկրների քաղաքացիների համար՝ հավելելով, որ դա գործելու է ոչ միայն երրորդ երկրների, այլև դիվանագիտական ​​անձնագիր ունեցողների համար։ Ըստ նախարարի՝ պատմական Անիի կամրջի վերականգնումը հարցականի տակ է, միաժամանակ, որոշ պայմանավորվածություններ են ձեռք բերվել սահմանամերձ շրջաններում ենթակառուցվածքների և ճանապարհների կառուցման վերաբերյալ։

«Որպես Հայաստանի Հանրապետություն՝ մենք անկեղծորեն ցանկանում ենք, որ պետական ​​սահմանները հնարավորինս շուտ բացվեն, մենք ցանկանում ենք, որ դիվանագիտական ​​հարաբերություններ հաստատվեն, մարդկանց ու մշակույթների շփումները մեծանան։ Ակնհայտ են այն օգուտները, որ դա կբերի։ Հարաբերությունների զարգացումը, տնտեսական հարաբերությունների զարգացումն առաջին հերթին օգուտ կբերի մարդկանց, և Հայաստանի քաղաքացիների մեծ մասը գիտի այս մասին»,- ասել է Միրզոյանը՝ պատասխանելով բաց սահմանների առավելության մասին հարցին։

ՀՀ ԱԳ նախարարն անդրադարձել է նաև Ադրբեջանի հետ խաղաղության գործընթացին։

«Մենք շարունակում ենք բանակցությունները Ադրբեջանի հետ խաղաղության համաձայնագրի ստորագրման համար և, ընդհանուր առմամբ, շարունակում ենք այս գործընթացը Կովկասում և Հարավային Կովկասում կայունության ու խաղաղության ամրապնդման համար»,- ասել է Միրզոյանը՝ հավելելով, որ կողմերի միջև կան որոշակի խնդիրներ, և որ դրանցից մի քանիսի շուրջ պայմանավորվածություն է ձեռք բերվել Ադրբեջանի հետ։

Միրզոյանը նշել է, որ որ երկու կարևոր հարցերի շուրջ կողմերի մոտեցումները տարբեր են՝ այդ խնդիրներից առաջինը վերաբերում է երկու երկրների սահմանների որոշման սկզբունքներին, իսկ մյուսը՝ տարածաշրջանային կապերին ու տրանսպորտային գծերին։ Նա ասել է, որ կողմերն առաջին հերթին պիտի ճանաչեն միմյանց տարածքային ամբողջականությունը, իսկ սահմանազատման գործընթացը պիտի լինի 1991 թվականի Ալմա-Աթայի հռչակագրի շրջանակում։

Միրզոյանն ընդգծել է, որ ոչ ոք նոր սահմաններ գծելու իրավասություն չունի՝ հայտարարելով, որ Երևանը ցանկանում է, որ այս հռչակագիրը ներառվի խաղաղության պայմանագրի նախագծում։ Նա նշել է, այս հարցում հայկական կողմը չի կարողանում դրական արձագանք ստանալ Ադրբեջանից։

«Մենք պատրաստ ենք բացել տրանսպորտային ուղիներ՝ կապված տարածաշրջանի բոլոր կապերի և տրանսպորտային գծերի երկայնքով։ Առաջին հերթին, տարածաշրջանային տրանսպորտային կապերի բացումը մեզ համար շատ կարևոր է և տնտեսական օգուտներ կբերի»,- ասել է ՀՀ ԱԳ նախարարը՝ նշելով, որ «Խաղաղության խաչմերուկ» նախագիծը կլինի տնտեսապես կարևոր և տարածաշրջանում մշտական ​​խաղաղության երաշխավորը։

Միրզոյանը հիշեցրել է՝ Երևանը դեմ է երրորդ երկրների կողմից Հայաստանով անցնող տրանսպորտային ուղիների կյանքի և գույքի անվտանգության ապահովմանը, և պնդել, որ տարածաշրջանում տրանսպորտային ուղիները «պետք է լիննեն այն երկրի ինքնիշխանության և իրավասության ներքո, որտեղ գտնվում են»։

«Կարևոր են հավասարության և փոխադարձության սկզբունքները, այդ սկզբունքներով պետք է կառուցվի գործընթացը»,-ասել է Միրզոյանը՝ նշելով, որ Ադրբեջանն այս ամենին հավանություն չի տալիս։

Ինչ վերաբերում է Ադրբեջանի ԱԳ նախարար Ջեյհուն Բայրամովի հետ հաջորդ հանդիպմանը, դրա ամսաթիվը դեռևս որոշված չէ։

ԵՄ-ի հետ Հայաստանի մերձեցման մասին հարցին Միրզոյանը պատասխանել է, որ Երևանը շարունակում է խորացնել հարաբերությունները ԵՄ-ի և եվրոպական երկրների հետ տարբեր ոլորտներում, և որ շատ ինտենսիվ քաղաքական երկխոսության է ընթանում։

«Մենք ցանկանում ենք ավելի խորացնել մեր հարաբերությունները Եվրամիության հետ»,- ասել է Միրզոյանը՝ մեջբերելով ՀՀ վարչապետ Նիկոլ Փաշինյանի հայտարարությունը․«Ինչքան Եվրամիությունը պատրաստ է խորացնել հարաբերությունները Հայաստանի հետ, նույնքան պատրաստ է նաև Հայաստանը»։

Էմմա Չոբանյան