Կկրճատվի պատժախցում մնալու ժամկետը․ դատապարտյալները մերձավոր ազգականների հետ չեն շփվի բացառիկ դեպքերում

Արդարադատության նախարարությունը առաջարկում է փոփոխություններ և լրացումներ կատարել Քրեակատարողական օրենսգրքում։ Նախագծի հիմնական նպատակներից է կարգապահական տույժ կիրառելիս բացառել դատապարտյալներին իրենց մերձավոր ազգականների հետ հաղորդակցությունից (տեսակցություն, հեռախոսազանգ, տեսազանգ) ամբողջությամբ զրկելու հնարավորությունը։

Գործող օրենսդրությունը թույլ է տալիս կարգապահական խախտումների դեպքում դատապարտյալի նկատմամբ կիրառվող տույժերը, ինչպիսիք են տեսակցության, հեռախոսակապից կամ տեսազանգից օգտվելու իրավունքի սահմանափակումը, տարածվեն նաև նրանց ընտանիքի անդամների վրա։ Սակայն, ինչպես նշվում է նախագծի հիմնավորման մեջ, սա հակասում է միջազգային նորմերին, այդ թվում՝ «Եվրոպական բանտային կանոններին» և «Նելսոն Մանդելայի կանոններին»։ Այդ կանոնների համաձայն՝ ընտանիքի հետ շփման բացարձակ արգելքը չպետք է կիրառվի որպես տույժ, և նման սահմանափակումները կարող են կիրառվել միայն բացառիկ դեպքերում և այն դեպքում, երբ խախտումն ուղղակիորեն կապված է եղել հենց այդ հաղորդակցության հետ։

Նախագծով առաջարկվում է լրացումներ կատարել Քրեակատարողական օրենսգրքի 47-րդ, 54-րդ, 106-րդ և 107-րդ հոդվածներում՝ սահմանելով, որ տեսակցության, հեռախոսակապից և տեսազանգից օգտվելու իրավունքի սահմանափակման դեպքում արգելվում է սահմանափակել դատապարտյալի հաղորդակցությունը մերձավոր ազգականների հետ, բացառությամբ այն դեպքերի, երբ պատժի կատարման կարգի խախտումը վերաբերել է հենց այդ հաղորդակցությանը։ Մեկուսացման առավելագույն ժամկետի կրճատում:

Նախագծի երկրորդ կարևոր փոփոխությունը վերաբերում է դատապարտյալներին պատժախցում կամ կարգապահական կալանքի տակ պահելու առավելագույն ժամկետներին։ Հիմք ընդունելով Խոշտանգումների կանխարգելման եվրոպական կոմիտեի (ԽԿԿ) զեկույցները, որտեղ նշվում է, որ մեկուսացումը պետք է կիրառվի միայն բացառիկ դեպքերում և հնարավորինս կարճ ժամանակով, առաջարկվում է կարգապահական գումարտակում պահվող դատապարտյալների համար կարգապահական կալանքի առավելագույն ժամկետը 15 օրից դարձնել 14 օր, ազատազրկման և ցմահ ազատազրկման դատապարտված անձանց պատժախուց տեղափոխելու առավելագույն ժամկետը 15 օրից դարձնել 14 օր։ Սահմանել, որ դատապարտյալը պատժախցում կարող է անընդմեջ պահվել 20 օրից ոչ ավելիի փոխարեն՝ 14 օրից ոչ ավելի։

Եվգենյա Համբարձումյան