Քաղաքականություն
01.03.2026 | 11:11
Իրանը ժամանակավորապես կղեկավարի երեք անձից բաղկացած խորհուրդը՝ նախագահ Մասուդ Փեզեշքիանը, դատական իշխանության ղեկավար Գոլամհոսեյն Մոհսենի Էյեն ու Պահապանների խորհրդի անդամներից մեկը, կիրակի՝ մարտի 1-ին, հայտնել են իրանական պետական լրատվամիջոցները, փոխանցում է DW-ն։
Եռյակը կստանձնի մինչ այժմ իշխող այաթոլլա Ալի Խամենեիի պարտականությունները մինչև այն պահը, երբ փորձագետների խորհուրդը՝ 88 ազդեցիկ աստվածաբաններից կազմված մարմինը, կնշանակի իրավահաջորդին։ Իրանի օրենսդրության համաձայն՝ Փորձագետների խորհուրդը պարտավոր է հնարավորինս շուտ ընտրել նոր գերագույն առաջնորդ։ Ով կարող է դառնալ Խամենեիի իրավահաջորդը, առայժմ հայտնի չէ։
Իրանի գերագույն առաջնորդ այաթոլլա Խամենեին զոհվել է փետրվարի 28-ին ԱՄՆ-ի և Իսրայելի լայնածավալ հարվածների հետևանքով, հաստատել է իրանական պետական հեռուստատեսությունը։ Նրա մահվան կապակցությամբ Իրանի իշխանությունները հայտարարել են 40-օրյա համազգային սուգ և երկրի բնակիչներին տրամադրել յոթ ոչ աշխատանքային օր։
ԱՄՆ նախագահ Դոնալդ Թրամփը արդեն նախազգուշացրել է, որ եթե Իրանը պատասխան հարված հասցնի ամերիկա-իսրայելական հարձակումներին, ԱՄՆ-ը կհարվածի «աննախադեպ ուժով»։
«Թող նրանք դա չանեն, որովհետև եթե անեն, մենք կհարվածենք այնպիսի ուժով, որը աշխարհը դեռ չի տեսել»,-գրել է Թրամփը Truth Social հարթակում։
Հաղորդումների համաձայն՝ Իրանը արդեն պատասխան հարվածներ է հասցրել մի շարք թիրախների Պարսից ծոցում, այդ թվում՝ ԱՄԷ մայրաքաղաք Աբու Դաբիում և տարածաշրջանում տեղակայված ամերիկյան ռազմական բազաներին։ Թրամփը հայտարարել է, որ ռմբակոծությունները կշարունակվեն «այնքան ժամանակ, որքան անհրաժեշտ է», հավելելով, որ Խամենեիի մահը իրանցիներին տալիս է «մեծագույն հնարավորություն» իշխանությունը խլելու գործող ռեժիմից։
Իրանի վերջին շահի որդին և արտերկրում գործող իրանական ընդդիմության առավել հայտնի գործիչներից մեկը՝ Ռեզա Փահլավին, կրկին հայտարարել է երկրի առաջնորդի դեր ստանձնելու իր հավակնությունների մասին։ Մարտի 1-ին The Washington Post թերթում հրապարակված հոդվածում նա գրել է. «Շատ իրանցիներ, հաճախ իրենց կյանքը վտանգելով, ինձ կոչ են արել առաջնորդել այս անցումը։ Ես խոնարհվում եմ նրանց խիզախության առաջ և ընդունել եմ նրանց կոչը»։
Նրա խոսքով՝ առաջընթացի ուղին կլինի թափանցիկ․ նոր սահմանադրություն՝ ընդունված հանրաքվեով, այնուհետև՝ ազատ ընտրություններ միջազգային վերահսկողության ներքո։
«Երբ իրանցիները քվեարկեն, անցումային կառավարությունը կլուծարվի», -գրել է նա։ Փահլավին ընդգծել է, որ Իրանը չի կրկնի Իրաքի պատերազմից հետո եղած «սխալները»։
«Չի լինի ինստիտուտների լուծարում, չի լինի իշխանության վակուում, չի լինի քաոս», -խոստացել է նա։
