ՌԴ-ի հետ ՀՀ-ի առևտուրը եռապատկվել է․ քաղաքական լարվածության հակառակ կողմը

Չնայած վերջին շրջանում հայ-ռուսական քաղաքական հարաբերությունների վատթարացմանը, երկկողմ առևտրաշրջանառության վիճակագրությունը բոլորովին այլ իրավիճակ է ուրվագծում։

Հայաստանի վիճակագրական կոմիտեն հրապարակել է 2024 թ-ի հունվար-ապրիլ ամիսների տվյալները, որոնց համաձայն միայն Ռուսաստանի հետ Հայաստանի փոխադարձ առևտուրն ավելացել է 3․1 անգամ, իսկ Եվրամիության երկրների հետ՝ ոչ միայն չի ավելացել, այլև նվազել է 24․3 %-ով։

Ընդ որում՝ այս 4 ամիսների ընթացքում բացարձակ թվերով Հայաստան-Ռուսաստան առևտրի ծավալը 6․3 մլրդ դոլար է, իսկ ՀՀ-ԵՄ առևտրի ծավալը՝ 695․5 մլն դոլար, այսինքն՝ Եվրամիության համեմատ Ռուսաստանի հետ մեր առևտուրը 9 անգամ ավելի շատ է։ Միաժամանակ՝ Հայաստանի ամբողջ առևտրաշրջանառության մեջ Ռուսաստանի հետ առևտրի տեսակարար կշիռը 45․9% է այն դեպքում, երբ ԵՄ-ի հետ առևտրի տեսակարար կշիռն ընդամենը 5․1% է։

Ուշագրավ է, որ այս տարվա առաջին 4 ամիսներին ՀՀ-ՌԴ առևտրաշրջանառությունը կազմել է 2023 թ-ի տարեկան առևտրաշրջանառության 8 4%-ը (2023 թ-ին ՀՀ-ՌԴ առևտրաշրջանառությունը 7․3 մլրդ դոլար է եղել)։
2024-ի հունվար-ապրիլինի կտրուկ աճել է նաև Հայաստանի առևտրաշրջանառությունը Արաբական Միացյալ Էմիրությունների հետ՝ 7․3 անգամ՝ հասնելով մոտ 2․9 մլրդ դոլարի։

Պետական եկամուտների կոմիտեն դեռևս չի հրապարակել 2023 թ-ի արտաքին առևտրի ցուցանիշները՝ ըստ երկրների, առավել ևս՝ այդ տվյալն ըստ ամիսների չի հրապարակվում, որպեսզի հստակ պարզ լիներ, թե կոնկրետ ո՞ր ապրանքի կամ ապրանքների «շնորհիվ» են այս աճերը։

Վիճակագրական կոմիտեն հրապարակում է միայն ընդհանրական ցուցանիշներ, թե որ ապրանքային խմբերի արտահանում-ներմուծումն ինչքան է կազմել։ Ըստ այդմ՝ արտահանված «չեմպիոն» ապրանքը՝ թե՛ արժեքային, թե՛ աճի տոկոսային առումով, թանկարժեք և կիսաթանկարժեք քարեր, թանկարժեք մետաղներ և դրանցից իրերն են․ 2024 թ-ի հունվար-ապրիլին նախորդ տարվա նույն ժամանակաշրջանի համեմատ այս ապրանքախմբի արտահանումն աճել է 9 անգամ՝ հասնելով գրեթե 4․6 մլրդ դոլարի, իսկ ներմուծումն աճել է 10․8 անգամ՝ հասնելով գրեթե 4․9 մլրդ դոլարի։

Գայանե Խաչատրյան