Էգեյանից Կասպից ծով․ Անկարան և Բաքուն օդային կառավարման միասնական համակարգ են ստեղծում

Լուրեր

24.02.2026 | 12:34
Հայ բռնցքամարտիկները հաղթանակով են մեկնարկել հեղինակավոր մրցաշարում
24.02.2026 | 12:28
«Բուդյո-Գլիմտի» մարզիչ․ Մխիթարյանն այլևս երիտասարդ չէ, բայց նրա խաղի ինտենսիվությունը շատ բարձր է
24.02.2026 | 12:19
Արթուր Նահապետյանի ճեպազրույցը. ՈՒՂԻՂ
24.02.2026 | 12:17
2 նախագահ, մեկ վարչապետ, մեկ պատգամավոր և այլք․ ովքեր 2025-ին հայտնվեցին ամբաստանյալի աթոռին․ ՏԵՍԱՆՅՈՒԹ
24.02.2026 | 12:11
Երկրաշարժ՝ Մասիսից ոչ հեռու // ՔՊ-ական պատգամավորը դատի է տվել քաղաքագետին․ ԼՈՒՐԵՐ
24.02.2026 | 12:05
Պատերազմի 4-րդ տարելիցին Եվրահանձնաժողովի ղեկավար Ուրսուլա ֆոն դեր Լեյենը Կիև է ժամանել. ՏԵՍԱՆՅՈՒԹ
24.02.2026 | 11:55
Իրանում Սուրեն Պապիկյանը հանդիպել է իր պաշտոնակցին․ ՏԵՍԱՆՅՈՒԹ, ԼՈՒՍԱՆԿԱՐՆԵՐ
24.02.2026 | 11:49
Թբիլիսի-Երևան մարդատար գնացքով փորձել են ներկրել մաքսային հսկողությունից թաքցված 45.5 կգ դեղորայք․ ՊԵԿ
24.02.2026 | 11:37
«ԱԶ Ալկմար» – «Նոա» հանդիպման հյուրերի սեկտորի տոմսերը սպառվել են
24.02.2026 | 11:33
Եկեղեցին ասում է՝ օտարումն ընդհանրապես արգելեք․ Սիսակ Գաբրիելյան․ ՏԵՍԱՆՅՈՒԹ
24.02.2026 | 11:24
Այս նախագիծը որևէ խնդիր չի լուծում Հայ առաքելական եկեղեցու ժառանգության հատվածում․ Գալստյան․ ՏԵՍԱՆՅՈՒԹ
24.02.2026 | 11:15
Ուժի կիրառման վերաբերյալ որոշումները չեն կարող պատվիրակվել մեքենաներին․ Հայաստանն ընդգծում է՝ մարդկային դատողությունը մնում է անփոխարինելի․ Միրզոյան
24.02.2026 | 11:10
ԱԺ Պետական-իրավական հարցերի մշտական հանձնաժողովի նիստը. ՈՒՂԻՂ
24.02.2026 | 10:50
ՔՊ-ական պատգամավոր Արփի Դավոյանը դատի է տվել քաղաքագետին ֆեյսբուքյան գրառման համար
24.02.2026 | 10:37
ԱԺ Գիտության, կրթության, մշակույթի, սփյուռքի, երիտասարդության և սպորտի հարցերի հանձնաժողովի նիստ․ ՈՒՂԻՂ
Բոլորը

Թուրքիայի պաշտպանական արդյունաբերության վարչության ղեկավար Հալուք Գյորգյունը վերջերս արած հայտարարության մեջ ընդգծել է HAKIM օդային հրամանատարության և կառավարման համակարգի կարևորությունը, որն Ադրբեջանի և Թուրքիայի ռազմաօդային ուժերի համատեղ նախագիծն է:

Գյորգյունը նշել է, որ համակարգը երկու երկրներին թույլ է տալիս  համատեղ գործողություններ իրականացնել և արդյունավետ վերահսկել Ադրբեջանի օդային տարածքը։ Ըստ նրա՝ ծրագրի «Երկու պետություն, մեկ ազգ, մեկ օդային տարածք» կարգախոսն արտացոլում է այս ձեռնարկման համագործակցային բնույթը:

Ամբողջությամբ ներդրվելուց հետո HAKIM համակարգը ստեղծելու է օդային տարածքի կառավարման միասնական տարածք, որը ձգվում է Էգեյան ծովից մինչև Կասպից ծովի ավազան։ Դա Ադրբեջանի և Թուրքիայի ռազմաօդային ուժերին թույլ կտա համակարգել իրենց գործողությունները և գործել միասնական։ Նախագիծը նպատակ ունի ընդլայնել երկու երկրների ռազմաօդային ուժերի հնարավորությունները և ամրապնդել նրանց համագործակցությունը։

HAKIM օդային երթևեկության կառավարման համակարգը կենսական դեր է խաղում այս գործում: Այն հավաքում և գնահատում է տվյալներ տարբեր սենսորներից՝ ամբողջական պատկերի համար: Օգտագործելով առաջադեմ ինտեգրման ալգորիթմներ՝ համակարգն օպերատորներին տրամադրում է ախտորոշիչ առաջարկություններ և օդային իրավիճակի մանրամասն պատկերացում: Այն նաև աջակցում է որոշումների կայացման գործընթացներին՝ օգտագործելով սպառնալիքների գնահատման ալգորիթմները և հեշտացնելով զենքի բաշխումը հնարավոր սպառնալիքներից պաշտպանվելու համար:

HAKIM համակարգի հիմնական առանձնահատկությունները ներառում են ցանցային հպման կառավարման աջակցություն, սենսորային տվյալների կառավարում, հետագծային հարաբերակցություն և գրաֆիկական միաձուլման ալգորիթմներ, հատուկ օդային պատկերների ստեղծում՝ հիմնված ATO/ACO հետախուզության/թռիչքի պլանի/ախտորոշման վրա, օդային տարածքի և օդային երթևեկության վերահսկման ընթացակարգային հնարավորություններ, սպառնալիքների գնահատման ալգորիթմներ, ցանցի միջոցով զենքի վերահսկում, օդ-օդ և ցամաք-օդ օպերացիաների խափանումների երկրաչափություն, կործանիչների օպերատիվ և ընթացակարգային կառավարում և արտաքին համակարգերի հետ ինտեգրում։

Նշվում է, որ HAKIM օդային հրամանատարության և վերահսկման համակարգը զգալի առաջընթաց է Ադրբեջանի և Թուրքիայի օդային տարածքի համատեղ վերահսկման և համակարգման գործում։ Սպասվում է, որ դրա իրագործումը կբարձրացնի երկրների ռազմաօդային ուժերի օպերատիվ հնարավորությունները և կամրապնդի երկկողմ համագործակցությունը։

Էմմա Չոբանյան