08.04.2026 | 23:33
Հայաստանը տարածաշրջանում առաջատարն է The Economist-ի Ժողովրդավարության ինդեքսի համաձայն
ՀՀ-ն 4 հորիզոնականով է զիջում ԱՄՆ-ին․ Մամուլի ազատության ինդեքսն ու չլուծվող խնդիրները. ՏԵՍԱՆՅՈՒԹ
Քաղաքականություն
03.05.2023 | 18:50
ՀՀ-ն բարելավել է իր դիրքերը «Մամուլի ազատության ինդեքս»-ում և, նախորդ տարվա 51-րդ հորիզոնականի փոխարեն, հայտնվել 49-րդում։ «Լրագրողներ առանց սահմանների» կազմակերպության զեկույցում Հայաստանը դասվել է «բավականին լավ» իրավիճակ ունեցող երկրների շարքին։ Հարևան երկրներից Իրանը 177-րդ հորիզոնականում է, Ադրբեջանը՝ 151-րդ, Վրաստանը՝ 77:
Հայաստանն ընդամենը 4 միավորով է հետ մնում ԱՄՆ-ից, անգամ առաջ է անցել արևելաևրոպական մի շարք պետություններից։
Զեկույցում, այդուհանդերձ, մատնանշվում են մի քանի խնդիրներ․ նախևառաջ՝ այն, որ չնայած բազմակարծությանը՝ լրատվամիջոցները մնում են բևեռացված։ Ըստ զեկույցի՝ հայաստանյան մի քանի լրատվամիջոցներ, այդ թվում՝ Factor.am-ը, կատարում են ժողովրդավարական էական հակակշռի դեր։ Նշվում է, որ 2018 թվականի «թավշյա հեղափոխությունից» հետո մեդիադաշտն աճում է։ Անկախ առցանց լրատվական կայքերը, այդ թվում՝ Factor.am-ը, զարգանում են։
Զեկույցում նշվում է, որ «լրատվամիջոցների բևեռացումն արտացոլում է քաղաքական դաշտի բևեռացումը. շատ լրատվամիջոցներ մոտ են 2018 թվականից հետո իշխանության եկած քաղաքական առաջնորդներին, իսկ մյուսները հավատարիմ են մնում նախկին օլիգարխներին: Միայն մի քանի լրատվամիջոցներ են անկախություն դրսևորում: Հատկապես զգայուն է երկու քաղաքական թեմա՝ Լեռնային Ղարաբաղի պատերազմը և Ռուսաստան-Ուկրաինա պատերազմը։ Որոշ քաղաքական խմբեր ապատեղեկատվական գործողություններ են իրականացնում և հարձակվում լրագրողների վրա»։
Ըստ հրապարակման՝ պետական լրատվամիջոցները զերծ են մնում կառավարության հասցեին որևէ քննադատությունից։ Հայաստանում լրագրությունը, որպես մասնագիտություն, նսեմացված է, և հատկապես անհանգստացնող է, որ ատելության խոսքի օբյեկտ է: Քաղաքական էլիտաների հակալրատվական հռետորաբանությունը, որոնք լրագրողներին մեղադրում են «կոռուպցիայի» և «հակառակորդներին ծառայելու» համար, ստեղծում է անհանդուրժողականության մթնոլորտ, որը խոչընդոտում է լրագրողների աշխատանքը։
Հայաստանում լրագրողները մշտապես վիրավորանքների, հարձակման ու հետապնդման են ենթարկվում զրպարտության համար, ինչն ուժեղացնում է ինքնագրաքննությունը: Զեկույցում նշվում է, որ լրագրողների նկատմամբ բռնությունն անպատիժ է մնում։
Իրավիճակը «խնդրահարույցից» դարձել է «չափազանց լուրջ» երեք երկրներում՝ 153-րդ հորիզոնականը զբաղեցնող Տաջիկստանում, 161-րդ հորիզոնականը զբաղեցնող Հնդկաստանում և 165-րդ հորիզոնականը զբաղեցնող Թուրքիայում:
164-րդ հորիզոնականը զբաղեցնող Ռուսաստանում քարոզչության պայմաններն ընդլայնվել են։ Ռուսական ԶԼՄ-ներն արգելափակվել կամ «օտարերկրյա գործակալներ» են հայտարարվել։
Միաժամանակ, Ուկրաինայում Ռուսաստանի սանձազերձած պատերազմը նպաստել է, որպեսզի այդ երկիրը ստանա վատագույն արդյունքն անվտանգության առումով։
Մանրամասները՝ տեսանյութում։
Արփի Հակոբյան
